Od jakiej temperatury zaczyna się dobór pompy
Pompę dobiera się do najzimniejszych godzin sezonu, nie do średniej rocznej. W serii 10 lat danych poniżej -8,3 stopnia schodzi tu tylko 1 procent godzin roku. Przeciętne roczne minimum to -14,9 stopnia, a rekord z całej serii -21,8 stopnia.
Budynek 150 m2 po termomodernizacji potrzebuje około 9 kW mocy w warunkach projektowych, czyli przy temperaturze ze strefy klimatycznej według PN-EN 12831. Wskaźnik z metrażu służy do orientacji, projektant policzy przegrodę po przegrodzie. Zbyt duża pompa włącza się i wyłącza częściej, przez co zużywa więcej prądu i szybciej się zużywa.
Katalogowa moc odnosi się do warunków 7 stopni, nie do mrozu. W warunkach projektowych realna moc spada o kilkanaście do kilkudziesięciu procent. Dlatego przy porównywaniu ofert bierz tabelę mocy dla warunków projektowych.
Roczne zużycie: ciepło i prąd
Przy 1 727 stopniodni liczonych od 12 stopni dom 150 m2 po termomodernizacji potrzebuje około 10 400 kWh ciepła w sezonie. W przeliczeniu na prąd, przy współczynniku 3,5, daje to około 3 000 kWh rocznie.
Bez ocieplenia rachunek rośnie do około 24 200 kWh ciepła, czyli 6 900 kWh prądu. Rozstrzyga tu ocieplenie, bo ta sama pompa w dwóch domach da dwa różne rachunki. Dlatego ocieplenie robi się przed doborem pompy, a nie po.
| Miesiąc | Średnia temperatura | Ciepło |
|---|---|---|
| Styczeń | -0,4 stopnia | 2 520 kWh |
| Luty | 1,5 stopnia | 1 920 kWh |
| Marzec | 4,5 stopnia | 1 520 kWh |
| Kwiecień | 9 stopni | 590 kWh |
| Maj | 13,7 stopnia | 0 kWh |
| Czerwiec | 18,8 stopnia | 0 kWh |
| Lipiec | 20,1 stopnia | 0 kWh |
| Sierpień | 20 stopni | 0 kWh |
| Wrzesień | 15,5 stopnia | 0 kWh |
| Październik | 10,2 stopnia | 370 kWh |
| Listopad | 5,1 stopnia | 1 350 kWh |
| Grudzień | 1,5 stopnia | 2 130 kWh |
To szacunek dydaktyczny, bez ciepłej wody i wentylacji. Ciepła woda dokłada zwykle 2000 do 3000 kWh ciepła rocznie dla czteroosobowej rodziny, co przy pompie oznacza kolejne kilkaset kilowatogodzin prądu.
Zima w praktyce: odszranianie i grzałka
Mróz utrzymuje się tu 1 156 godzin w roku, a sezon grzewczy trwa 208 dni. Im więcej godzin poniżej zera, tym częstsze odszranianie parownika. Dlatego wynik z całego sezonu wypada gorzej niż liczba z folderu producenta.
Przy takim rozkładzie mrozu pompa powietrzna radzi sobie bez wsparcia przez większość sezonu. Udział grzałki liczy się w godzinach, nie w tygodniach. Jej udział w rachunku jest więc niewielki.
Najmocniej na koszt sezonu działa to, do ilu stopni pompa musi podgrzać wodę. Ogrzewanie podłogowe pracujące na 35 stopniach daje wyraźnie wyższy współczynnik sezonowy niż grzejniki zasilane wodą o 55 stopniach. Mowa o identycznym urządzeniu w identycznym budynku.
W jakich domach pompa ciepła zawodzi
Są trzy układy, w których pompa rozczarowuje. Nieocieplony budynek z grzejnikami na 70 stopniach to najgorsze możliwe warunki dla pompy. Budynek używany sezonowo nie wykorzysta zalet pracy ciągłej. W ciasnej zabudowie problemem bywa sam montaż jednostki zewnętrznej i hałas dla sąsiada.
Rozwiązaniem bywa rozłożenie inwestycji: przegrody i grzejniki teraz, źródło ciepła za rok albo dwa. Im dłuższy sezon, a tu daje 2 418 stopniodni liczonych od 15 stopni, tym szybszy zwrot z izolacji.
Który wariant wychodzi taniej, sprawdzamy w porównaniu pompy ciepła i gazu. Metodę doboru rozkładamy w artykule jak dobrać moc pompy ciepła.
Pompa ciepła i fotowoltaika: jaka moc instalacji
Roczne zużycie pompy to tutaj około 3 000 kWh, przy uzysku 1081 kWh z jednego kilowata mocy. Bilans zamyka się przy mniej więcej 3 kWp. Reszta domu zużywa poza tym zwykle 2 do 3 tysięcy kilowatogodzin w roku i to trzeba doliczyć.
Tu trzeba postawić wyraźne zastrzeżenie: to bilans w skali roku. W grudniu taka instalacja wyprodukuje około 113 kWh, przy zużyciu pompy liczonym w setkach kilowatogodzin miesięcznie. Nadwyżkę z lata sprzedajesz tanio, a prąd zimą kupujesz drogo, i ta różnica jest wpisana w net-billing.
Uzysk z paneli dla tych współrzędnych, rozkład miesięczny i okres zwrotu liczymy osobno na stronie o fotowoltaice w tym mieście. Warto to jednak liczyć razem: pompa podnosi autokonsumpcję paneli, a to ona decyduje o ich opłacalności.
Programy, z których skorzystasz
Wnioski z Czystego Powietrza dla Niepołomic rozpatruje fundusz wojewódzki w Krakowie. Wniosek składa się elektronicznie przez portal beneficjenta. Dla budynków nowo budowanych działa osobny program Moje Ciepło.
Jeśli wymieniasz kocioł, sprawdź termin z uchwały antysmogowej: w województwie małopolskim kotły klasy 3 i 4 mogą pracować do końca 2026 roku. Pełny kalendarz opisujemy na stronie województwa małopolskiego.
Kolejność ma znaczenie: część kosztów kwalifikuje się dopiero od dnia złożenia wniosku. Lista zielonych urządzeń i materiałów decyduje o tym, czy konkretny model dostanie dofinansowanie. Progi dochodowe zmieniają wysokość dotacji, a wymagania techniczne pozostają te same.