Ile dni w roku użyjesz klimatyzacji
W serii 10 lat danych godzinowych wychodzi średnio 6 dni upalnych w roku. Nocy z minimum powyżej 20 stopni notujemy 1 w roku. Sumarycznie 327 godzin powyżej 25 stopni i 31 godzin powyżej trzydziestki. Najgorętszy dzień typowego roku ma 31,9 stopnia, a rekord sięga 34 stopnie.
| Miesiąc | Średnia temperatura | Kiedy chłodzi |
|---|---|---|
| Maj | 13,7 stopnia | sporadycznie |
| Czerwiec | 18,8 stopnia | pełny sezon chłodzenia |
| Lipiec | 20,1 stopnia | pełny sezon chłodzenia |
| Sierpień | 20 stopni | pełny sezon chłodzenia |
| Wrzesień | 15,5 stopnia | pojedyncze upalne dni |
Warunki są przeciętne w skali kraju. Kilka dni naprawdę upalnych i kilkanaście ciepłych. O odczuciu decyduje bardziej dobór mocy i miejsce montażu niż klasa energetyczna.
Ile kilowatów chłodu potrzebujesz
Praktyczna reguła to 80 do 100 W mocy chłodniczej na metr kwadratowy. Sypialnia 20 m2 to około 2 kW, salon 35 m2 około 3,2 kW, a cały dom 150 m2 około 13,5 kW.
Duże okna na słonecznej stronie zmieniają rachunek. To samo dotyczy poddasza, gdzie dach nagrzewa się przez cały dzień. Dobór z prostej tabeli metrażu kończy się wtedy urządzeniem, które chodzi cały czas i nie schładza.
Za duże urządzenie to osobny problem. Krótkie cykle pracy oznaczają gorsze osuszanie i większe zużycie prądu. Przy 6 dniach upalnych w roku rozsądniej dobrać moc do realnych warunków niż z zapasem.
Koszt prądu w sezonie
Miarą sezonu jest suma stopniodni chłodzenia. Dla Niepołomic wychodzi ich 303 przy progu 18 stopni. Dom 150 m2 potrzebuje w takim sezonie około 1 820 kWh chłodu. Współczynnik strat jest ten sam co w rachunku zimowym, około 250 W na stopień różnicy: budynek nie zmienia przegród między styczniem a lipcem. Rachunek nie obejmuje zysków od słońca i od urządzeń, a latem to pozycja duża, więc realne zapotrzebowanie w domu z przeszkleniami od południa wyjdzie wyższe.
Sprzęt klasy A++ zamieni to na mniej więcej 260 kWh energii elektrycznej. W złotówkach wychodzi około 270 zł na sezon. Zimą ten sam dom kosztuje około 3 100 zł, więc chłodzenie jest 11,5 razy tańsze. Liczone dla najtańszego wariantu ogrzewania z zestawienia na stronie o pompie ciepła, przy kotle na paliwo różnica jest jeszcze większa.
Zużycie skacze przy chłodzeniu wszystkich pokoi naraz. Ustawienie 20 stopni zamiast 24 podnosi zużycie o kilkadziesiąt procent. Tryb ciągły bez zamkniętych okien to najdroższy sposób chłodzenia.
Czy panele pokryją koszt chłodzenia
Klimatyzacja jest jedynym dużym odbiornikiem w domu, który włącza się dokładnie wtedy, gdy panele produkują najwięcej. Przez trzy letnie miesiące 5 kWp wyprodukuje 1 895 kWh. Chłodzenie zabiera z tego około 260 kWh, to jest 14 procent letniej produkcji.
To znaczy, że przy własnej instalacji chłodzenie w praktyce nic nie kosztuje. Co ważniejsze, chłodzenie podnosi autokonsumpcję, a to ona decyduje o opłacalności paneli. Energia zużyta na miejscu jest warta mniej więcej cztery razy tyle co oddana do sieci, więc klimatyzacja skraca okres zwrotu z fotowoltaiki w tym mieście.
Jest jedno zastrzeżenie, o którym sprzedawcy mówią rzadko. Największe zapotrzebowanie wypada tu po południu, gdy produkcja już opada, więc część energii i tak kupisz. Realne pokrycie z dachu wypada więc niżej niż wynika z rocznego bilansu, choć wciąż wysoko na tle każdego innego odbiornika w domu.
Klimatyzacja z funkcją grzania: czy ma tu sens
Większość dzisiejszych urządzeń ma tryb grzania. Przez 208 dni w roku dom potrzebuje ciepła, a przez kilkanaście chłodu. W miesiącach przejściowych to najtańszy sposób dogrzania pojedynczego pomieszczenia.
Ograniczeniem jest temperatura zewnętrzna. Przez 1 156 godzin w roku termometr pokazuje wartości ujemne, a raz w sezonie schodzi do -14,9 stopnia. Wtedy split przestaje wystarczać i musi go ktoś zastąpić. Split nie zastąpi kotła, ale skutecznie skraca czas jego pracy.
Zapotrzebowanie budynku i roczne zużycie prądu liczymy osobno przy pompie ciepła.
Jak długo trwa tu lato
Przez cały rok średnia to 10 stopni. Najcieplej jest w lipiec: 20,1 stopnia. Rozpiętość między najzimniejszym a najcieplejszym miesiącem wynosi 20,5 stopnia. Pod względem amplitudy to wartość ze środka krajowego zakresu.
Średnią 18 stopni, od której liczymy zapotrzebowanie na chłód, przekracza tu czerwiec, lipiec i sierpień. Średnia miesiąca nie mówi jednak wszystkiego, bo urządzenie włącza się w konkretnych godzinach, a nie przy średniej. Godziny powyżej progów mówią więcej: jest ich tu 327 godzin ponad 25 stopni i 31 godzin ponad 30.
Kto może zamontować i co potem
Montaż klimatyzacji z czynnikiem fluorowanym może wykonać wyłącznie instalator z certyfikatem F-gazowym. W bloku potrzebna jest zgoda wspólnoty na urządzenie wiszące na elewacji. W strefie ochrony konserwatorskiej trzeba liczyć się z osobną procedurą.
Eksploatacja to głównie czystość: filtry co kilka tygodni w sezonie, parownik i skropliny raz w roku. Noce schładzają się tu na tyle, że chłodzenie po zmroku rzadko jest potrzebne. Warto więc z góry sprawdzić poziom hałasu jednostki zewnętrznej i jej odległość od okien sypialni.
Szczegóły doboru i eksploatacji rozkładamy w dziale klimatyzacja.