Opis i wprowadzenie
Compress 5800i AW to rodzina pomp ciepła powietrze-woda Bosch na naturalnym czynniku R290, czyli na propanie. Opisujemy tu konkretny wariant: CS5800iAW 7 ORM-S, numer katalogowy 7738602608. Oznaczenie czytamy od końca. Litera S mówi o zasilaniu jednofazowym 230 V, M o jednostce wewnętrznej z podgrzewaczem ciepłej wody, OR o jednostce zewnętrznej, a siódemka o wielkości urządzenia.
Cały obieg chłodniczy siedzi w jednostce zewnętrznej. Do budynku wchodzą wyłącznie rury z wodą grzewczą, bo instrukcja montażu opisuje połączenie pompy z jednostką wewnętrzną jako hydrauliczne. Propanu nie ma więc nigdzie w środku domu. To ważne, bo R290 należy do grupy palności A3 i wymaga wyznaczenia strefy ochronnej wokół urządzenia.
Instrukcja montażu jednostki zewnętrznej AW 4, 5 i 7 OR-S podaje dla wersji 7 OR-S maksymalną moc grzewczą 7,97 kW w punkcie A+7/W35 oraz 6,71 kW przy A-7/W35. Karta produktu ErP deklaruje znamionową moc cieplną 7 kW w klimacie umiarkowanym. Sezonowy współczynnik SCOP zestawu wynosi 4,56 przy zasilaniu 35 stopni i 3,48 przy 55 stopniach (instrukcja samej jednostki zewnętrznej podaje 4,58 i 3,52).
Redakcja Enedom oceniła ten model na 9,1 na 10. Poniżej rozkładamy na czynniki pierwsze hałas, strefę ochronną, zakres pracy oraz warunek dotacyjny z programu Czyste Powietrze.
Najważniejsze cechy i korzyści
Najkrócej: to jedna z najcichszych pomp ciepła w swojej klasie, z wysoką temperaturą zasilania i kompletem podzespołów w jednostce wewnętrznej.
- Poziom mocy akustycznej 42 dB(A). Wartość zmierzona wg EN 12102 dla punktu A7/W55, z tolerancją plus minus 2 dB. Dla porównania Viessmann Vitocal 250-A typu 08 deklaruje 49 dB(A), a Panasonic serii L przy tej samej mocy 53 dB(A).
- Ciśnienie akustyczne podane z odległością. Instrukcja ma pełną tabelę wartości maksymalnych: 50 dB(A) przy 1 m, 41 dB(A) przy 3 m, 36 dB(A) przy 5 m i 30 dB(A) przy 10 m, gdy urządzenie stoi dalej niż 3 m od ściany. W trybie cichym 1 te same punkty to 42, 33, 28 i 22 dB(A). Osobna pozycja tej samej tabeli, liczona wg rozporządzenia 811/2013, podaje 34 dB(A) przy 1 m.
- Zasilanie do 75 stopni. Taką wartość podaje tabela danych technicznych dla samej pompy ciepła, bez dogrzewacza elektrycznego. Stare grzejniki żeliwne dostaną więc wodę o temperaturze, jakiej oczekują.
- Strefa ochronna 1000 mm. Rysunki w instrukcji pokazują 1000 mm z każdej strony jednostki zewnętrznej przy ustawieniu przy ścianie i wolnostojącym.
- Klasy A+++ i A++. Karta produktu ErP wskazuje A+++ dla zastosowania niskotemperaturowego i A++ dla średniotemperaturowego. Podgrzew wody użytkowej ma klasę A przy profilu XL.
Jedną rzecz trzeba przyjąć świadomie: gwarancja podstawowa Bosch trwa 24 miesiące, a jej przedłużenie do pięciu lat jest płatne.
Funkcje i tryby pracy
Urządzenie pracuje w trzech podstawowych rolach: ogrzewa dom, przygotowuje ciepłą wodę i chłodzi. Poniżej opisujemy, co dzieje się w konkretnych warunkach.
Modulacja mocy. W punkcie A+2/W35 zakres modulacji sięga od 1,8 do 7,1 kW. Sprężarka schodzi więc do jednej czwartej mocy maksymalnej i nie musi taktować przy łagodnej pogodzie. Nominalna moc dla A+7/W35 to 2,84 kW przy COP 4,85, a maksymalna 7,97 kW przy COP 3,07. To normalne zachowanie inwertera: im mocniej pracuje sprężarka, tym niższa sprawność.
Mróz. W trybie grzania pompa wyłącza się przy około -22 stopniach na zewnątrz. Wraca do pracy, gdy temperatura przekroczy około -17 stopni. W przerwie ogrzewanie i ciepłą wodę przejmuje jednostka wewnętrzna z grzałką albo zewnętrzne źródło ciepła. Karta ErP podaje temperaturę dwuwartościową -7 stopni i moc 5,9 kW w tym punkcie.
Tryby ciche. Sterownik ma cztery poziomy wyciszenia, które ograniczają moc odpowiednio o 30, 40, 50 i 60 procent. W trybie cichym 1 maksymalna moc akustyczna spada z 57,7 do 50 dB(A), a w trybie 4 do 43,8 dB(A). Sprawność nie leci przy tym na łeb: COP przy A-7/W35 wynosi 2,62 w trybie 1 i 3,15 w trybie 4.
Chłodzenie. W tym trybie pompa wyłącza się przy około +45 stopniach i wraca przy +42. Maksymalna moc chłodnicza dla A35/W18 to 5,50 kW przy EER 3,11.
Obsługa idzie przez panel UI 800; aplikacja Bosch HomeCom Easy wymaga dokupienia modułu K30RF. Urządzenie obsługuje też standard EEBUS, więc da się je wpiąć w sterowanie zużyciem prądu z własnej fotowoltaiki.
Dla kogo i do jakich domów
Moc znamionowa 7 kW trafia w typowy nowy dom jednorodzinny o powierzchni od 120 do 160 metrów kwadratowych, zbudowany w standardzie zbliżonym do wymagań WT 2021. Dokładny dobór zawsze wynika z obliczenia zapotrzebowania budynku na ciepło, nie z samego metrażu.
Ta pompa ma też sens w domu modernizowanym. Zasilanie do 75 stopni oznacza, że nie trzeba wymieniać wszystkich grzejników na większe. Trzeba jednak pamiętać o cenie takiej wygody: przy 55 stopniach SCOP spada z 4,56 do 3,48, czyli o niemal jedną czwartą. Im niższa temperatura zasilania, tym tańszy rachunek.
Drugi silny scenariusz to działka, na której hałas jest problemem. Zabudowa szeregowa, wąska parcela, sypialnia sąsiada za płotem. Tutaj 42 dB(A) mocy akustycznej i tabela ciśnienia akustycznego z odległościami pozwalają policzyć, co usłyszy sąsiad, zanim ktokolwiek wbije łopatę.
Kiedy rozważyć inny model. Jeśli dom potrzebuje więcej niż 8 kW, w tej samej serii są warianty 10 i 12 kW na zasilanie trójfazowe. Jeśli natomiast kluczowa jest najwyższa sprawność sezonowa, Panasonic serii L przy zbliżonej mocy deklaruje SCOP 4,96 przy 35 stopniach.
Zastosowane technologie
Sercem układu jest obieg na propanie R290. Propan dobrze znosi wysokie temperatury skraplania, dlatego pompy na tym czynniku podają wyższe temperatury zasilania niż urządzenia na R32. Stąd 75 stopni w tabeli danych technicznych.
Propan nie jest f-gazem, więc instalacja nie podlega obowiązkom z ustawy f-gazowej. Jest za to palny i zalicza się do grupy A3. Instrukcja zapisuje to wprost: czynnik ma gęstość większą niż powietrze, a przy wycieku może gromadzić się blisko podłoża. Dlatego w strefie ochronnej nie mogą znaleźć się otwory w konstrukcji budynku ani źródła zapłonu.
Teraz sprawa GWP. Dokumenty Boscha podają tę wartość różnie: przypis w instrukcji montażu 3, strona produktu 0,02. Prospekt Viessmanna dla Vitocal 250-A wskazuje 0,02 z powołaniem na rozporządzenie UE 2024/573, a ulotka Panasonica 3. To nie jest inny czynnik, tylko inna podstawa liczenia. Obie liczby są śladowe wobec kilkuset dla R32, więc różnica nie zmienia niczego w praktyce.
Napełnienie obiegu wynosi 0,95 kg.
Jednostka zewnętrzna ma wymiary 1100 x 800 x 540 mm i waży 143 kg. Stopień ochrony to IPX4D. Zabezpieczenie w rozdzielnicy ma wartość 16 A, a prąd rozruchowy 13,1 A. Maksymalny przepływ powietrza to 1670 metrów sześciennych na godzinę.
Zalety na tle konkurencji
Porównujemy trzy pompy na R290 zbliżonej wielkości, każdą na podstawie dokumentu producenta.
| Cecha | Bosch CS5800iAW 7 ORM-S | Viessmann 251.A08 | Panasonic KIT-ADC07L3E5 |
|---|---|---|---|
| Moc grzewcza A7/W35 (Bosch i Viessmann: maksymalna) | 7,97 kW | 8,0 kW | 7,00 kW |
| Moc grzewcza A-7/W35 | 6,71 kW | 6,5 kW | 5,80 kW |
| SCOP 35 i 55 stopni | 4,56 i 3,48 | 4,44 i 3,55 | 4,96 i 3,62 |
| Moc akustyczna Lw | 42 dB(A) | 49 dB(A) | 53 dB(A) |
| Maks. zasilanie | 75 stopni | 70 stopni | 75 stopni |
| Napełnienie R290 | 0,95 kg | 1,2 kg | 0,96 kg |
Obraz jest czytelny. Bosch wygrywa hałasem i mocą przy mrozie, Panasonic sprawnością sezonową, a Viessmann gwarancją 60 miesięcy bez płatnego przedłużenia. Różnica 11 dB między 42 a 53 dB(A) jest w skali decybelowej duża, bo ta skala jest logarytmiczna.
Warunek dotacyjny spełniają wszystkie trzy. Załącznik nr 2 do programu Czyste Powietrze, obowiązujący dla naboru od 20 lipca 2026 roku, wymaga klasy minimum A++ wyznaczanej przy temperaturze zasilania 55 stopni oraz wpisu na listę zielonych urządzeń i materiałów w dniu wystawienia faktury. Kwoty to 14 080, 24 640 albo 35 200 zł, zależnie od poziomu dofinansowania.
Instrukcja i wskazówki eksploatacyjne
Pierwsze uruchomienie zleca się autoryzowanemu serwisowi, bo od tego zależą uprawnienia gwarancyjne. Poniższe punkty pomogą przygotować się do rozmowy z instalatorem.
- Strefa ochronna. Standardowo 1000 mm z każdej strony. Instrukcja dopuszcza zmniejszenie tego wymiaru z boku za zwartą barierą, na przykład ścianką: po lewej do 400 mm, po prawej do 800 mm. Przy barierze wysokiej na 485 mm odległość schodzi do 400 mm, ale strefa przed urządzeniem rośnie wtedy do 1400 mm.
- Co nie może stać w strefie. Okna, drzwi, wywietrzniki, wpusty i studzienki, a także styczniki, lampy i włączniki. Strefa nie może też sąsiadować z terenem ogólnodostępnym.
- Ustawienie a hałas. Pompa bliżej niż 3 m od ściany jest o 3 dB głośniejsza w każdym punkcie pomiarowym, bo dźwięk odbija się od muru. Przy planowaniu miejsca warto ten narzut policzyć.
- Odprowadzenie kondensatu. Instrukcja opisuje przyłącze odpływowe i plan fundamentu. Zimą kondensat musi mieć dokąd odpłynąć, inaczej zamarza pod urządzeniem.
- Serwis obiegu. Prace przy obiegu chłodniczym wykonuje technik przeszkolony w zakresie R290, z gaśnicą w zasięgu ręki. Detektor wycieku musi być iskrobezpieczny i skalibrowany na propan.
Pompy nie wolno przechowywać w temperaturze poniżej -30 i powyżej +60 stopni. W transporcie można ją przechylić najwyżej o 45 stopni i nigdy nie kłaść na płasko.
Zawartość zestawu
Wariant ORM-S to komplet dwóch urządzeń, sprzedawany pod jednym numerem katalogowym 7738602608; strona producenta podaje obecnie dla tego wariantu numer 7738602682, a oba numery są na liście ZUM (PW-918726 i PW-219079).
- Jednostka zewnętrzna AW 7 OR-S. Zawiera sprężarkę, wymiennik, wentylator i cały obieg z 0,95 kg propanu. Wymiary 1100 x 800 x 540 mm, masa 143 kg.
- Jednostka wewnętrzna z literą M. Według instrukcji montażu ma wbudowaną grzałkę elektryczną, podgrzewacz ciepłej wody o pojemności 170,7 l oraz zintegrowany zasobnik buforowy 16 l. Szerokość obudowy to 600 mm, wysokość około 1,78 m (instrukcja podaje 1782 albo 1787 mm).
- Moduł obsługowy UI 800. Panel sterowania z wyświetlaczem, montowany na jednostce wewnętrznej.
- Osprzęt dobierany osobno. Podstawka podłogowa albo zestaw do montażu ściennego, sterownik pokojowy, kabel grzejny odpływu, moduł K30RF do aplikacji. Czujnik temperatury zewnętrznej jest w standardowym zakresie dostawy jednostki wewnętrznej.
Przy zamówieniu dobrze jest potwierdzić na piśmie, który wariant kupujesz. Litera E zamiast M oznacza jednostkę wewnętrzną bez podgrzewacza, a MB wersję z zasobnikiem buforowym zamiast zasobnika c.w.u.
Podsumowanie
Bosch CS5800iAW 7 ORM-S to wybór dla osób, które chcą pompy na propanie i boją się hałasu. Poziom mocy akustycznej 42 dB(A) jest najniższy w porównywanej trójce, a producent podaje pełną tabelę ciśnienia akustycznego z odległościami, więc da się policzyć, co usłyszy sąsiad. Zasilanie do 75 stopni otwiera drogę do modernizacji bez wymiany grzejników.
Minusy są dwa. Gwarancja podstawowa to 24 miesiące, a jej przedłużenie do pięciu lat wymaga płatnego przeglądu i odrębnej umowy. SCOP 4,56 przy 35 stopniach jest też wyraźnie niższy niż 4,96 u Panasonica.
Urządzenie o numerze 7738602608 figuruje na liście zielonych urządzeń i materiałów pod identyfikatorem PW-918726, w kategorii pomp powietrze-woda dla temperatury zasilania 55 stopni. Razem z klasą A++ przy 55 stopniach spełnia to warunek techniczny z załącznika nr 2 do programu Czyste Powietrze. Redakcja Enedom przyznaje ocenę 9,1 na 10.