Dane lokalne

Pompa ciepła w Raciborzu: 2 338 stopniodni i co z tego wynika

Moc pompy ciepła wynika z temperatury w najzimniejszych godzinach roku, a koszt sezonu z sumy stopniodni. Jedno i drugie liczymy w Raciborzu z 10 lat pomiarów godzinowych.

Najważniejsze liczby

W Raciborzu temperatura spada poniżej -7,4 stopnia przez 1 procent godzin roku, mróz trzyma 1 034 godziny, a sezon grzewczy trwa 206 dni przy 1 650 stopniodni liczonych od 12 stopni. Dom 150 m2 po termomodernizacji potrzebuje około 9 900 kWh ciepła, czyli 2 800 kWh prądu przy współczynniku 3,5.

Jak zimno bywa w Raciborzu i co z tego wynika dla mocy

Dobór zaczyna się od pytania, jak zimno bywa naprawdę. Próg przekraczany w dół przez 1 procent godzin wynosi -7,4 stopnia. Przeciętne roczne minimum to -13,7 stopnia, a rekord z całej serii -19,7 stopnia.

Licząc 60 W na metr kwadratowy, dla 150 m2 wychodzi 9 kW mocy projektowej. Norma przyjmuje do tego od -16 stopni do -24 stopni, zależnie od strefy. Wskaźnik z metrażu służy do orientacji, projektant policzy przegrodę po przegrodzie. Zapas mocy nie poprawia komfortu, za to psuje sezonową efektywność.

Liczba z okładki karty katalogowej dotyczy 7 stopni na zewnątrz. Przy temperaturze ujemnej ta sama pompa oddaje mniej ciepła. Poproś wykonawcę o wydruk charakterystyki dla temperatury projektowej twojej strefy klimatycznej.

Roczne zużycie: ciepło i prąd

Dla lokalnych 1 650 stopniodni liczonych od 12 stopni wychodzi około 9 900 kWh ciepła rocznie na dom 150 m2. Pompa o współczynniku sezonowym 3,5 zamieni to na około 2 800 kWh prądu.

Wersja bez izolacji to już około 23 400 kWh ciepła i 6 700 kWh prądu, licząc jej dłuższy sezon od progu 15 stopni. Różnica bierze się z izolacji, a nie z urządzenia. Odwrotna kolejność kończy się urządzeniem dobranym do zawyżonego zapotrzebowania.

Średnia temperatura w Raciborzu w kolejnych miesiącach, od 0,1 stopnia w najzimniejszym do 20,2 stopnia w najcieplejszym.0,1stylutmarkwimajcze20,2lipsiewrzpaźlisgru
Przebieg roku w Raciborzu, średnie miesięczne w stopniach
Zapotrzebowanie domu 150 m2 po termomodernizacji na ciepło, miesiąc po miesiącu w Raciborzu.
MiesiącŚrednia temperaturaCiepło
Styczeń0,1 stopnia2 420 kWh
Luty1,8 stopnia1 870 kWh
Marzec4,7 stopnia1 480 kWh
Kwiecień9 stopni590 kWh
Maj13,6 stopnia0 kWh
Czerwiec18,5 stopnia0 kWh
Lipiec20,2 stopnia0 kWh
Sierpień20,1 stopnia0 kWh
Wrzesień15,6 stopnia0 kWh
Październik10,8 stopnia240 kWh
Listopad5,8 stopnia1 220 kWh
Grudzień1,8 stopnia2 070 kWh

Tabela pomija ciepłą wodę i wentylację. Dla czteroosobowej rodziny podgrzanie wody to dodatkowe 2000 do 3000 kWh ciepła rocznie, czyli kilkaset kilowatogodzin prądu przy pompie.

Co robi mróz z efektywnością pompy

Godzin poniżej zera jest 1 034 godziny, przy sezonie grzewczym liczącym 206 dni. Każda godzina mrozu to potencjalny cykl odszraniania. Efektem jest niższy sezonowy współczynnik niż ten z karty katalogowej.

Przy takim rozkładzie mrozu pompa powietrzna radzi sobie bez wsparcia przez większość sezonu. Grzałka wchodzi na kilkadziesiąt godzin w roku. Jej udział w rachunku jest więc niewielki.

Ważniejsza od klimatu jest temperatura wody w instalacji. Podłogówka na 35 stopniach i grzejniki na 55 stopniach to różnica rzędu kilkudziesięciu procent w zużyciu prądu. Mowa o identycznym urządzeniu w identycznym budynku.

Kiedy pompa ciepła w Raciborzu się nie opłaca

Trzy sytuacje powtarzają się najczęściej. Brak ocieplenia i grzejniki wymagające gorącej wody dają najgorszy z możliwych układów. Pompa lubi grzać równo i długo, więc dom odwiedzany co jakiś czas nie jest dla niej. Brak miejsca na jednostkę zewnętrzną w zabudowie szeregowej potrafi przesądzić sprawę na etapie projektu.

Sensowna droga to najpierw obniżyć zapotrzebowanie, potem dobrać do niego urządzenie. Przy 2 338 stopniodni liczonych od 15 stopni każdy krok zmniejszający zapotrzebowanie zwraca się szybciej niż w cieplejszych rejonach kraju.

Porównanie kosztów z gazem rozkładamy w poradniku pompa ciepła czy gaz. Krok po kroku pokazujemy to w poradniku o doborze mocy pompy ciepła.

Pompa ciepła i fotowoltaika: jaka moc instalacji

Roczne zużycie pompy to tutaj około 2 800 kWh, przy uzysku 1092 kWh z jednego kilowata mocy. Do zbilansowania samej pompy potrzeba więc około 2,5 kWp. Do tego dochodzi zużycie reszty domu, czyli zwykle 2 do 3 tysięcy kilowatogodzin rocznie.

Tu trzeba postawić wyraźne zastrzeżenie: to bilans w skali roku. Szczyt zużycia pompy wypada w grudniu, kiedy 2,5 kWp odda tu tylko około 92 kWh przez cały miesiąc. Różnica między ceną prądu kupowanego a wartością oddanego sprawia, że roczny bilans nie przekłada się wprost na zerowy rachunek.

Produkcję miesiąc po miesiącu i rachunek opłacalności pokazujemy przy fotowoltaice. Warto to jednak liczyć razem: pompa podnosi autokonsumpcję paneli, a to ona decyduje o ich opłacalności.

Dotacja do pompy ciepła w Raciborzu: ile i gdzie złożyć wniosek

Program Czyste Powietrze prowadzi tu fundusz w Katowicach. Wniosek podpisuje się profilem zaufanym, a bez niego można złożyć podpisany wydruk z generatora. W nowym domu ścieżką jest Moje Ciepło, rozliczane z NFOŚiGW: do 7 000 zł na pompę powietrzną i do 21 000 zł na gruntową, z naborem do 26 lutego 2027 roku. Na pompę powietrze-woda o podwyższonej klasie efektywności Czyste Powietrze daje 14 080, 24 640 albo 35 200 zł, zależnie od poziomu dofinansowania.

Zanim zamówisz pompę ciepła, sprawdź datę wyłączenia obecnego kotła. W województwie śląskim klasy 3 i 4 mają czas do końca 2027 roku, a pozostałe terminy są na stronie województwa śląskiego.

Zanim zamówisz urządzenie, sprawdź, od kiedy program uznaje koszty. Model musi figurować w bazie zielonych urządzeń i materiałów, inaczej wniosek przepada. Warto też sprawdzić wymagania dla klasy efektywności, bo różnią się między poziomami dofinansowania.

Ile kosztuje sezon grzewczy w Raciborzu

Najtaniej wychodzi tu pompa ciepła powietrze-woda: około 2 900 zł za sezon. Najdroższa opcja z tego zestawienia, grzałka elektryczna, kosztuje około 10 300 zł, czyli 3,6 razy więcej. Różnica bierze się z ceny energii i ze sprawności urządzenia, a nie z klimatu w Raciborzu.

Roczny koszt ogrzania domu 150 m2 po termomodernizacji w Raciborzu, przy zapotrzebowaniu 9 900 kWh ciepła.
Źródło ciepłaKoszt sezonuCena ciepłaZałożenia
Pompa ciepła powietrze-woda2 900 zł0,3 zł/kWh ciepłaprąd 1,04 zł/kWh, współczynnik sezonowy 3,5
Kocioł na ekogroszek3 400 zł0,35 zł/kWh ciepłaekogroszek 1 400 zł za tonę, 6 950 kWh z tony, sprawność 58 procent
Kocioł gazowy kondensacyjny4 200 zł0,42 zł/kWh ciepłagaz 0,4 zł/kWh, sprawność 95 procent
Kocioł na pellet4 900 zł0,5 zł/kWh ciepłapellet 2 184 zł za tonę, 4 900 kWh z tony, sprawność 90 procent
Grzałka elektryczna10 300 zł1,04 zł/kWh ciepłaprąd 1,04 zł/kWh, bez przetwarzania energii

Ceny paliw i prądu pochodzą z tego samego zestawu, z którego liczą kalkulatory w serwisie, stan od stycznia 2026 do października 2026. To wartości orientacyjne: własną taryfę i cenę opału trzeba sprawdzić u swojego dostawcy. Liczby dotyczą samego ogrzewania budynku 150 m2, bez ciepłej wody użytkowej. Policz to dla swojego domu. Kalkulator liczy prościej, z mocy budynku i strefy klimatycznej, więc dla tego samego domu może pokazać inny wynik niż ta tabela, policzona z temperatur w tym mieście.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka temperatura projektowa w Raciborzu?
Do doboru mocy służy temperatura projektowa z normy PN-EN 12831, która dzieli Polskę na pięć stref: -16 stopni, -18, -20, -22 i -24 stopnie. Nasze dane pokazują co innego, czyli jak często robi się tak zimno naprawdę: z serii 10 lat danych godzinowych poniżej -7,4 stopnia schodzi 1 procent godzin roku, typowe roczne minimum to -13,7 stopnia, a rekord -19,7 stopnia.
Ile prądu zużywa pompa ciepła w Raciborzu?
Dla domu 150 m2 po termomodernizacji wychodzi około 9 900 kWh ciepła rocznie, czyli przy sezonowym współczynniku 3,5 około 2 800 kWh prądu. Dom bez ocieplenia to około 6 700 kWh prądu.
Jaką moc pompy ciepła w Raciborzu?
Dla domu 150 m2 po termomodernizacji projektowa moc wychodzi około 9 kW, licząc 60 W na metr kwadratowy przy temperaturze projektowej -16 stopni z normy PN-EN 12831. To wartość orientacyjna: podstawą doboru są obliczenia strat ciepła dla konkretnego budynku.
Czy pompa ciepła poradzi sobie zimą w Raciborzu?
Mróz trzyma tu 1 034 godziny w roku przy sezonie grzewczym 206 dni. Pompa powietrzna pracuje w takich warunkach normalnie, pod warunkiem poprawnie ustawionego punktu biwalentnego i sprawnej grzałki jako drugiego źródła.
Gdzie złożyć wniosek o dotację do pompy ciepła w Raciborzu?
Czyste Powietrze prowadzi fundusz wojewódzki w Katowicach, a wniosek wypełnia się w Generatorze Wniosków o Dofinansowanie albo przez gov.pl. Dla nowych domów działa Moje Ciepło z NFOŚiGW, z naborem do 26 lutego 2027 roku.

Źródła danych

  1. PVGIS, Photovoltaic Geographical Information System (Komisja Europejska, JRC) , uzysk z 1 kWp i optymalny kąt dla współrzędnych miejsca, baza PVGIS-SARAH3 (JRC), 2005-2023
  2. PVGIS, godzinowe serie ERA5 , temperatury, stopniodni i długość sezonu policzone z serii PVGIS seriescalc (ERA5), 2014-2023
  3. Uchwały antysmogowe w Polsce, Polski Alarm Smogowy , terminy wymiany kotłów dla województwa śląskiego
  4. Czyste Powietrze, lista wojewódzkich funduszy , fundusz przyjmujący wnioski: Katowice

Poradniki, które rozwijają temat