Ile prądu da instalacja w Olkuszu
Kilowat paneli daje tu 1060 kWh w roku, licząc według bazy PVGIS dla tego punktu i nachylenia 39 stopni. Od tej liczby zaczyna się każde wyliczenie wielkości instalacji.
| Moc instalacji | Rocznie | Czerwiec | Grudzień |
|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 180 kWh | 370 kWh | 102 kWh |
| 5 kWp | 5 300 kWh | 617 kWh | 171 kWh |
| 8 kWp | 8 480 kWh | 987 kWh | 273 kWh |
| 10 kWp | 10 600 kWh | 1 234 kWh | 341 kWh |
Typowa domowa instalacja 5 kWp wyprodukuje tu w roku około 5 300 kWh. To poziom, przy którym rachunek za prąd spada do opłat stałych i rozliczenia nadwyżek.
Uzysk bierze się z nasłonecznienia, a to wynosi 1 317 kWh na metr kwadratowy rocznie przy optymalnym nachyleniu. Sprawność całego układu to około 80 procent. Resztę zjadają straty temperaturowe modułów latem, sprawność falownika i opory przewodów, a nie zabrudzenie paneli, którym zwykle tłumaczy się każdy niedobór.
Produkcja miesiąc po miesiącu
| Miesiąc | Z 1 kWp | Instalacja 5 kWp |
|---|---|---|
| Styczeń | 38,4 kWh | 192 kWh |
| Luty | 56,3 kWh | 282 kWh |
| Marzec | 93,8 kWh | 469 kWh |
| Kwiecień | 114 kWh | 570 kWh |
| Maj | 120,6 kWh | 603 kWh |
| Czerwiec | 123,4 kWh | 617 kWh |
| Lipiec | 127,6 kWh | 638 kWh |
| Sierpień | 121 kWh | 605 kWh |
| Wrzesień | 102,6 kWh | 513 kWh |
| Październik | 82,3 kWh | 412 kWh |
| Listopad | 46,1 kWh | 231 kWh |
| Grudzień | 34,1 kWh | 171 kWh |
Czerwiec daje 123,4 kWh z kilowata, grudzień 34,1 kWh, czyli 4 razy mniej. Na grudzień przypada 3,2 procent rocznej produkcji.
Z tego wynika praktyczna zasada: instalacja nie pokryje zimowego zużycia w miesiącu, w którym ono powstaje. Nadwyżka z lata idzie do rozliczenia w net-billingu, a zimą kupujesz prąd z sieci. Dlatego przesunięcie prania i grzania wody na godziny słoneczne opłaca się bardziej niż powiększanie instalacji.
Jak dobrać moc instalacji do swojego zużycia
Punktem wyjścia jest roczne zużycie prądu, a nie liczba wolnych metrów na połaci. Dla 4000 kWh rocznie wychodzi tu około 3,8 kWp, bo kilowat daje 1060 kWh. Dom zużywający 6000 kWh potrzebuje mniej więcej 5,7 kWp.
Roczne zrównoważenie produkcji i zużycia to jedno, a autokonsumpcja to drugie. Bez sterowania odbiornikami na miejscu zużywa się od 25 do 33 procent produkcji. Przesunięcie prania i zmywania na godziny produkcji zwraca się szybciej niż kolejny moduł.
Jeśli planujesz pompę ciepła, dolicz jej roczny apetyt. Przy 11 200 kWh ciepła rocznie i współczynniku 3,5 pompa zużyje około 3 200 kWh prądu. To znaczy, że instalacja pod dom z pompą ciepła musi mieć tu około 3 kWp więcej.
Co poza mocą decyduje o produkcji
Największy roczny uzysk daje tu kąt 39 stopni. Większość dachów w Polsce ma nachylenie w przedziale 35 do 45 stopni, czyli praktycznie tam, gdzie trzeba. Dopłata do stelaża zmieniającego kąt zwraca się tylko przy dachach płaskich.
Najwięcej produkcji zabiera nie kąt, tylko cień. Cień na jednym module przenosi się na wszystkie połączone z nim w szereg. Przy zacienionej połaci osobna elektronika na każdy moduł zwykle się broni.
Odchylenie od południa o 30 stopni kosztuje kilka procent rocznej produkcji. Brak połaci południowej nie jest powodem, żeby rezygnować. Zmienia za to rozkład w ciągu dnia: zamiast jednego szczytu w południe masz dwa łagodniejsze.
Ile kosztuje i kiedy się zwraca
Za 5 kWp z montażem zapłacisz około 26 250 zł, a instalacja odda 5 300 kWh w roku. Z tego 1 590 kWh zużyjesz na bieżąco, a 3 710 kWh pójdzie do sieci. W sumie około 2 660 zł mniej na rachunkach w skali roku, czyli zwrot po 9,9 roku.
| Moc instalacji | Produkcja rocznie | Koszt z montażem | Oszczędność rocznie | Oszczędność w 10 lat |
|---|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 180 kWh | 15 750 zł | 1 590 zł | 15 900 zł |
| 5 kWp | 5 300 kWh | 26 250 zł | 2 660 zł | 26 600 zł |
| 8 kWp | 8 480 kWh | 42 000 zł | 4 250 zł | 42 500 zł |
| 10 kWp | 10 600 kWh | 52 500 zł | 5 310 zł | 53 100 zł |
Rachunek zakłada autokonsumpcję 30 procent, pełną cenę prądu 1,04 zł/kWh, wartość energii oddanej do sieci 0,27 zł/kWh i koszt instalacji 5 250 zł za kilowat mocy. Ten sam zestaw założeń ma kalkulator opłacalności, z jedną różnicą: tam wchodzi ogólne 1000 kWh z kilowata, a tutaj uzysk policzony dla tych współrzędnych.
W tabeli nie ma kolumny z okresem zwrotu i to nie jest przeoczenie: koszt i oszczędność rosną razem z mocą, więc 3 kWp zwraca się tyle samo lat co 10 kWp. Tym, co go realnie zmienia, jest udział prądu zużytego na miejscu. Prąd zużyty na miejscu oszczędza pełną stawkę, oddany do sieci tylko jej ułamek: przy 50 procentach autokonsumpcji zamiast 30 ta sama instalacja zwraca się po 7,6 roku. Do takiego poziomu dochodzi się z pompą ciepła, ładowarką samochodu albo sterowaniem odbiornikami. Ile prądu bierze tu pompa, liczymy na osobnej stronie.
Do tego dochodzi ulga termomodernizacyjna, która zmniejsza dochód do opodatkowania, a nie sam podatek. Realny odzysk zależy więc od stawki: przy 12 procentach koszt netto instalacji 5 kWp spada do około 23 100 zł, a przy 32 procentach do 17 850 zł. Daje to zwrot po 8,7 roku w pierwszym progu i po 6,7 roku w drugim. Jak to rozliczyć, opisujemy w poradniku o uldze termomodernizacyjnej.
Prosty okres zwrotu pomija kilka czynników działających w obie strony. Nie ma tu degradacji modułów, wymiany falownika po dekadzie ani zmian miesięcznej stawki RCEm, od której zależy wartość nadwyżek. W drugą stronę działa wzrost cen prądu: każda podwyżka skraca zwrot, bo zwiększa wartość energii zużytej na miejscu.
Formalności i dofinansowanie
Domowa instalacja mieści się w progu 50 kW, czyli w definicji mikroinstalacji, i nie wymaga pozwolenia na budowę. Operator wymienia licznik na dwukierunkowy na własny koszt. Program dla samych paneli obecnie nie działa, bo Mój Prąd zamknięto we wrześniu 2025 i nie ma następcy w tej formule. Fotowoltaikę finansuje Czyste Powietrze, ale wyłącznie razem z wymianą kotła i do 15 000 zł. Prowadzi je fundusz wojewódzki w Krakowie.
Do tego dochodzi ulga termomodernizacyjna rozliczana w PIT. Wydatek zmniejsza podstawę opodatkowania w rozliczeniu rocznym. Kwota dotacji pomniejsza podstawę odliczenia, co trzeba uwzględnić z góry.
Przed zamówieniem instalacji zweryfikuj moc umowną i rodzaj przyłącza. Falownik jednofazowy może mieć najwyżej 3,68 kW mocy wyjściowej, co wynika z warunków przyłączenia operatora. Rozwinięcie tematu jest w poradniku o uzysku z fotowoltaiki.