Ile prądu da instalacja w Jaśle
Kilowat paneli daje tu 1081 kWh w roku, licząc według bazy PVGIS dla tego punktu i nachylenia 39 stopni. Od tej liczby zaczyna się każde wyliczenie wielkości instalacji.
| Moc instalacji | Rocznie | Czerwiec | Grudzień |
|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 243 kWh | 369 kWh | 108 kWh |
| 5 kWp | 5 405 kWh | 616 kWh | 181 kWh |
| 8 kWp | 8 648 kWh | 985 kWh | 289 kWh |
| 10 kWp | 10 810 kWh | 1 231 kWh | 361 kWh |
Dla najpopularniejszej wielkości, czyli 5 kWp, wychodzi około 5 405 kWh w skali roku. Tyle zużywa przeciętny dom jednorodzinny z pompą ciepła i bez samochodu elektrycznego.
Uzysk bierze się z nasłonecznienia, a to wynosi 1 349 kWh na metr kwadratowy rocznie przy optymalnym nachyleniu. Na prąd zamienia się z tego mniej więcej 80 procent. Ubytek to głównie spadek sprawności ogniw przy wysokiej temperaturze, straty falownika i przewodów, czyli pozycje, na które montaż wpływa tylko częściowo.
Produkcja miesiąc po miesiącu
| Miesiąc | Z 1 kWp | Instalacja 5 kWp |
|---|---|---|
| Styczeń | 41,8 kWh | 209 kWh |
| Luty | 57 kWh | 285 kWh |
| Marzec | 94,7 kWh | 474 kWh |
| Kwiecień | 112,6 kWh | 563 kWh |
| Maj | 121,5 kWh | 608 kWh |
| Czerwiec | 123,1 kWh | 616 kWh |
| Lipiec | 128,8 kWh | 644 kWh |
| Sierpień | 127,3 kWh | 637 kWh |
| Wrzesień | 105,3 kWh | 527 kWh |
| Październik | 83,3 kWh | 417 kWh |
| Listopad | 49 kWh | 245 kWh |
| Grudzień | 36,1 kWh | 181 kWh |
Czerwiec daje 123,1 kWh z kilowata, grudzień 36,1 kWh, czyli 3 razy mniej. Na grudzień przypada 3,3 procent rocznej produkcji.
To dlatego rocznego bilansu nie da się przełożyć na comiesięczny rachunek. Latem sprzedajesz nadwyżkę po cenie rynkowej, zimą kupujesz brakującą energię po cenie sprzedawcy. Dlatego autokonsumpcja w chwili produkcji jest warta więcej niż kolejny kilowat mocy.
Ile kilowatów potrzebujesz
Policz to od rachunku, nie od powierzchni dachu. Rodzina zużywająca 4000 kWh potrzebuje w tych warunkach około 3,7 kWp mocy. Dom zużywający 6000 kWh potrzebuje mniej więcej 5,6 kWp.
Rozliczenie premiuje zużycie na bieżąco, nie sam bilans w skali roku. W praktyce dom bez magazynu wykorzystuje u siebie mniej niż jedną trzecią produkcji. Taniej jest zużyć więcej z tego, co już produkujesz, niż dołożyć moc.
Pompa ciepła zmienia rachunek: trzeba ją policzyć razem z instalacją. Przy 11 200 kWh ciepła rocznie i współczynniku 3,5 pompa zużyje około 3 200 kWh prądu. Pokrycie samej pompy wymaga dodatkowych 3 kWp mocy.
Kąt, kierunek i zacienienie
Dla tego punktu PVGIS wskazuje 39 stopni jako kąt optymalny. Standardowa połać wypada blisko tej wartości, więc konstrukcja korygująca kąt rzadko ma sens. Na skośnym dachu panele układa się równolegle do połaci i na tym kończy się temat.
Najwięcej produkcji zabiera nie kąt, tylko cień. Zacieniony fragment jednego panelu potrafi ściągnąć w dół cały string. Dlatego przy trudnym dachu rozważa się optymalizatory albo mikroinwertery.
Dach odchylony na wschód lub zachód traci względem południa niewiele. Instalacja na dwóch przeciwnych połaciach ma sens. Zmienia za to rozkład w ciągu dnia: zamiast jednego szczytu w południe masz dwa łagodniejsze.
Ile kosztuje i kiedy się zwraca
Instalacja 5 kWp kosztuje z montażem około 26 250 zł i wyprodukuje tu 5 405 kWh rocznie. Bez magazynu na bieżąco wykorzystasz około 1 622 kWh, a pozostałe 3 784 kWh rozliczysz jako nadwyżkę. Razem daje to około 2 710 zł oszczędności rocznie i prosty zwrot po 9,7 roku.
| Moc instalacji | Produkcja rocznie | Koszt z montażem | Oszczędność rocznie | Oszczędność w 10 lat |
|---|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 243 kWh | 15 750 zł | 1 620 zł | 16 200 zł |
| 5 kWp | 5 405 kWh | 26 250 zł | 2 710 zł | 27 100 zł |
| 8 kWp | 8 648 kWh | 42 000 zł | 4 330 zł | 43 300 zł |
| 10 kWp | 10 810 kWh | 52 500 zł | 5 420 zł | 54 200 zł |
Wszystkie liczby stoją na czterech założeniach: autokonsumpcja 30 procent, prąd 1,04 zł/kWh, odsprzedaż 0,27 zł/kWh, instalacja 5 250 zł za kilowat. Te same wartości ma kalkulator opłacalności, który jednak przyjmuje ogólnopolski uzysk zamiast policzonego dla tego punktu.
W tabeli nie ma kolumny z okresem zwrotu i to nie jest przeoczenie: koszt i oszczędność rosną razem z mocą, więc 3 kWp zwraca się tyle samo lat co 10 kWp. Decyduje o nim to, ile energii zużyjesz w chwili produkcji, a nie ile jej wyprodukujesz. Różnica jest duża: 50 procent autokonsumpcji zamiast 30 skraca zwrot tej samej instalacji do 7,4 roku. Do takiego poziomu dochodzi się z pompą ciepła, ładowarką samochodu albo sterowaniem odbiornikami. Ile prądu bierze tu pompa, liczymy na osobnej stronie.
Rachunek zmienia jeszcze ulga termomodernizacyjna, odliczana od dochodu w rocznym PIT. Przy stawce 12 procent zapłacisz netto około 23 100 zł, przy 32 procentach około 17 850 zł. Zwrot skraca się wtedy do 8,5 roku albo 6,6 roku. Zasady odliczenia opisujemy w poradniku o uldze termomodernizacyjnej.
To rachunek uproszczony i warto wiedzieć, czego nie obejmuje. Panele tracą około pół procenta mocy rocznie, falownik wymienia się zwykle po dziesięciu do piętnastu latach, a wartość energii oddanej do sieci zmienia się co miesiąc razem z RCEm. Przeciwnie działa drożejący prąd, bo podnosi wartość każdej kilowatogodziny zużytej pod własnym dachem.
Formalności i dofinansowanie
Pozwolenia na budowę dla domowej instalacji nie ma, ale zgłoszenie przyłączenia do operatora jest obowiązkowe. Za zgłoszenie przyłączenia i nowy licznik nie płacisz. Na samą fotowoltaikę nie ma dziś osobnego programu: Mój Prąd zakończył się we wrześniu 2025 i nie będzie kontynuowany. Fotowoltaikę finansuje Czyste Powietrze, ale wyłącznie razem z wymianą kotła i do 15 000 zł. Prowadzi je fundusz wojewódzki w Rzeszowie.
Poza programami krajowymi działa ulga termomodernizacyjna. Rozliczenie idzie przez zeznanie roczne, nie przez wniosek. Kwota dotacji pomniejsza podstawę odliczenia, co trzeba uwzględnić z góry.
Warto zacząć od sprawdzenia, jakie przyłącze ma budynek. Jednofazowy falownik kończy się na 3,68 kW mocy oddawanej do sieci, co wynika z ograniczenia asymetrii u operatora. Osobno policzyliśmy to w poradniku o produkcji instalacji fotowoltaicznej.