Ile prądu da instalacja w Żarach
Kilowat paneli daje tu 1060 kWh w roku, licząc według bazy PVGIS dla tego punktu i nachylenia 40 stopni. Od tej liczby zaczyna się każde wyliczenie wielkości instalacji.
| Moc instalacji | Rocznie | Czerwiec | Grudzień |
|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 180 kWh | 376 kWh | 101 kWh |
| 5 kWp | 5 300 kWh | 627 kWh | 169 kWh |
| 8 kWp | 8 480 kWh | 1 003 kWh | 270 kWh |
| 10 kWp | 10 600 kWh | 1 254 kWh | 337 kWh |
Instalacja 5 kWp, najczęściej wybierana przez gospodarstwa domowe, daje tu około 5 300 kWh rocznie. To mniej więcej roczne zużycie domu z pompą ciepła, bez ogrzewania basenu i ładowania samochodu.
Źródłem jest energia słońca: 1 323 kWh na metr kwadratowy w ciągu roku, licząc dla płaszczyzny pochylonej pod kątem 40 stopni. Sprawność całego układu to około 80 procent. Brakujące procenty to spadek sprawności ogniw w upale, praca falownika i straty na przewodach, a nie zła jakość paneli.
Produkcja miesiąc po miesiącu
| Miesiąc | Z 1 kWp | Instalacja 5 kWp |
|---|---|---|
| Styczeń | 35,2 kWh | 176 kWh |
| Luty | 58,4 kWh | 292 kWh |
| Marzec | 91,4 kWh | 457 kWh |
| Kwiecień | 118,5 kWh | 593 kWh |
| Maj | 127 kWh | 635 kWh |
| Czerwiec | 125,4 kWh | 627 kWh |
| Lipiec | 128 kWh | 640 kWh |
| Sierpień | 120,4 kWh | 602 kWh |
| Wrzesień | 103,2 kWh | 516 kWh |
| Październik | 76,1 kWh | 381 kWh |
| Listopad | 43,1 kWh | 216 kWh |
| Grudzień | 33,7 kWh | 169 kWh |
Czerwiec daje 125,4 kWh z kilowata, grudzień 33,7 kWh, czyli 4 razy mniej. Na grudzień przypada 3,2 procent rocznej produkcji.
Stąd bierze się podstawowa zasada rozliczeń: produkcja i zużycie nie spotykają się w czasie. Latem sprzedajesz nadwyżkę po cenie rynkowej, zimą kupujesz brakującą energię po cenie sprzedawcy. Im więcej zużyjesz w chwili produkcji, tym mniej traci na rozliczeniu.
Jak dobrać moc instalacji do swojego zużycia
Punktem wyjścia jest roczne zużycie prądu, a nie liczba wolnych metrów na połaci. Dla 4000 kWh rocznie wychodzi tu około 3,8 kWp, bo kilowat daje 1060 kWh. Dom zużywający 6000 kWh potrzebuje mniej więcej 5,7 kWp.
Roczne zrównoważenie produkcji i zużycia to jedno, a autokonsumpcja to drugie. Bez sterowania odbiornikami na miejscu zużywa się od 25 do 33 procent produkcji. Dlatego sterowanie zasobnikiem ciepłej wody bywa lepszą inwestycją niż dodatkowy kilowat.
Do zużycia dolicz też przyszłe urządzenia, przede wszystkim pompę ciepła. Dom 150 m2 po termomodernizacji potrzebuje tu 9 100 kWh ciepła, co pompa zamienia na około 2 600 kWh prądu. To znaczy, że instalacja pod dom z pompą ciepła musi mieć tu około 2,5 kWp więcej.
Dach: nachylenie, strona świata i cień
Dla tego punktu PVGIS wskazuje 40 stopni jako kąt optymalny. Typowy dach dwuspadowy ma 35 do 45 stopni, więc mieści się blisko optimum. Konstrukcja podnosząca panele to koszt uzasadniony wyłącznie na płaskim podłożu.
Ważniejsze od samego kąta jest zacienienie. Komin, antena albo sąsiednie drzewo wpływają na więcej modułów, niż przykrywają. W takich warunkach warto policzyć wariant z optymalizatorami mocy.
Skręcenie połaci o 30 stopni od południa zabiera tylko kilka procent uzysku. Brak połaci południowej nie jest powodem, żeby rezygnować. Krzywa dnia jest płaska, co przy autokonsumpcji bywa korzystniejsze niż ostry szczyt.
Ile kosztuje i kiedy się zwraca
Za 5 kWp z montażem zapłacisz około 26 250 zł, a instalacja odda 5 300 kWh w roku. Z tego 1 590 kWh zużyjesz na bieżąco, a 3 710 kWh pójdzie do sieci. Razem daje to około 2 660 zł oszczędności rocznie i prosty zwrot po 9,9 roku.
| Moc instalacji | Produkcja rocznie | Koszt z montażem | Oszczędność rocznie | Oszczędność w 10 lat |
|---|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 180 kWh | 15 750 zł | 1 590 zł | 15 900 zł |
| 5 kWp | 5 300 kWh | 26 250 zł | 2 660 zł | 26 600 zł |
| 8 kWp | 8 480 kWh | 42 000 zł | 4 250 zł | 42 500 zł |
| 10 kWp | 10 600 kWh | 52 500 zł | 5 310 zł | 53 100 zł |
Rachunek zakłada autokonsumpcję 30 procent, pełną cenę prądu 1,04 zł/kWh, wartość energii oddanej do sieci 0,27 zł/kWh i koszt instalacji 5 250 zł za kilowat mocy. Ten sam zestaw założeń ma kalkulator opłacalności, z jedną różnicą: tam wchodzi ogólne 1000 kWh z kilowata, a tutaj uzysk policzony dla tych współrzędnych.
W tabeli nie ma kolumny z okresem zwrotu i to nie jest przeoczenie: koszt i oszczędność rosną razem z mocą, więc 3 kWp zwraca się tyle samo lat co 10 kWp. Na okres zwrotu działa więc nie moc, tylko autokonsumpcja. Prąd zużyty na miejscu oszczędza pełną stawkę, oddany do sieci tylko jej ułamek: przy 50 procentach autokonsumpcji zamiast 30 ta sama instalacja zwraca się po 7,6 roku. Tyle daje pompa ciepła, auto elektryczne albo przesunięcie prania i zmywania na godziny okołopołudniowe. Zapotrzebowanie pompy liczymy osobno na stronie o pompie ciepła w tym mieście.
Rachunek zmienia jeszcze ulga termomodernizacyjna, odliczana od dochodu w rocznym PIT. W pierwszym progu skali koszt netto to około 23 100 zł, w drugim 17 850 zł. Okres zwrotu spada odpowiednio do 8,7 roku i 6,7 roku. Szczegóły rozliczenia są w tekście o uldze termomodernizacyjnej.
Prosty okres zwrotu pomija kilka czynników działających w obie strony. Pominięta jest degradacja paneli, koszt wymiany falownika w połowie okresu życia instalacji i zmienność stawki za energię oddaną do sieci. Przeciwnie działa drożejący prąd, bo podnosi wartość każdej kilowatogodziny zużytej pod własnym dachem.
Co załatwić przed montażem
Pozwolenia na budowę dla domowej instalacji nie ma, ale zgłoszenie przyłączenia do operatora jest obowiązkowe. Operator wymienia licznik na dwukierunkowy na własny koszt. Program dla samych paneli obecnie nie działa, bo Mój Prąd zamknięto we wrześniu 2025 i nie ma następcy w tej formule. Fotowoltaikę finansuje Czyste Powietrze, ale wyłącznie razem z wymianą kotła i do 15 000 zł. Prowadzi je fundusz wojewódzki w Zielonej Górze.
Do tego dochodzi ulga termomodernizacyjna rozliczana w PIT. Odliczasz ją od dochodu w rocznym zeznaniu. Kwota dotacji pomniejsza podstawę odliczenia, co trzeba uwzględnić z góry.
Przed zamówieniem instalacji zweryfikuj moc umowną i rodzaj przyłącza. Granicą jest 3,68 kW mocy wyjściowej falownika, a nie moc modułów: przy większej mocy potrzebne są trzy fazy. Rozwinięcie tematu jest w poradniku o uzysku z fotowoltaiki.