Dane lokalne

Pompa ciepła w Szamotułach: 2 280 stopniodni i co z tego wynika

Moc pompy ciepła wynika z temperatury w najzimniejszych godzinach roku, a koszt sezonu z sumy stopniodni. Jedno i drugie liczymy w Szamotułach z 10 lat pomiarów godzinowych.

Najważniejsze liczby

W Szamotułach temperatura spada poniżej -6,7 stopnia przez 1 procent godzin roku, mróz trzyma 874 godziny, a sezon grzewczy trwa 203 dni przy 1 594 stopniodni liczonych od 12 stopni. Dom 150 m2 po termomodernizacji potrzebuje około 9 600 kWh ciepła, czyli 2 700 kWh prądu przy współczynniku 3,5.

Mrozy w Szamotułach a moc urządzenia

Punktem odniesienia są warunki skrajne, a nie przeciętne. Z serii 10 lat danych godzinowych wychodzi, że w Szamotułach temperatura spada poniżej -6,7 stopnia przez 1 procent godzin roku. Przeciętne roczne minimum to -10,8 stopnia, a rekord z całej serii -19,8 stopnia.

Dla domu 150 m2 po termomodernizacji, przy wskaźniku 60 W/m2, projektowa moc grzewcza wynosi 9 kW. Wskaźnik odnosi się do temperatury projektowej z normy, a nie do progu jednoprocentowego powyżej. To punkt odniesienia, a nie wynik projektu, bo dwa domy o tym samym metrażu potrafią różnić się dwukrotnie. Zapas mocy nie poprawia komfortu, za to psuje sezonową efektywność.

Katalogowa moc odnosi się do warunków 7 stopni, nie do mrozu. W warunkach projektowych realna moc spada o kilkanaście do kilkudziesięciu procent. Dlatego przy porównywaniu ofert bierz tabelę mocy dla warunków projektowych.

Co wychodzi na rachunku

Mnożąc współczynnik strat przez 1 594 stopniodni liczonych od 12 stopni, dostajemy dla domu 150 m2 po termomodernizacji około 9 600 kWh ciepła rocznie. Przy sezonowym współczynniku 3,5 pompa zużyje na to około 2 700 kWh prądu.

Wersja bez izolacji to już około 22 800 kWh ciepła i 6 500 kWh prądu, licząc jej dłuższy sezon od progu 15 stopni. Za ten rozrzut odpowiada stan budynku, nie klasa sprzętu. Odwrotna kolejność kończy się urządzeniem dobranym do zawyżonego zapotrzebowania.

Średnia temperatura w Szamotułach w kolejnych miesiącach, od 0,6 stopnia w najzimniejszym do 20,3 stopnia w najcieplejszym.0,6stylutmarkwimajcze20,1lipsiewrzpaźlisgru
Jak zmienia się temperatura w Szamotułach w ciągu roku
Zapotrzebowanie domu 150 m2 po termomodernizacji na ciepło, miesiąc po miesiącu w Szamotułach.
MiesiącŚrednia temperaturaCiepło
Styczeń0,6 stopnia2 310 kWh
Luty2 stopnie1 830 kWh
Marzec4,7 stopnia1 480 kWh
Kwiecień9 stopni590 kWh
Maj13,9 stopnia0 kWh
Czerwiec18,9 stopnia0 kWh
Lipiec20,1 stopnia0 kWh
Sierpień20,3 stopnia0 kWh
Wrzesień15,8 stopnia0 kWh
Październik10,8 stopnia240 kWh
Listopad5,7 stopnia1 230 kWh
Grudzień2,5 stopnia1 920 kWh

Liczby dotyczą samego ogrzewania. Ciepła woda użytkowa dokłada zwykle jedną piątą rocznego zapotrzebowania, a wentylacja mechaniczna bez odzysku potrafi dołożyć drugie tyle.

Zima w praktyce: odszranianie i grzałka

Sezon trwa 203 dni, z czego 874 godziny przypada na temperatury ujemne. Im więcej godzin poniżej zera, tym częstsze odszranianie parownika. Każdy taki cykl zabiera część ciepła, które właśnie wyprodukowano.

Mrozu jest tu na tyle mało, że pompa pracuje samodzielnie niemal cały sezon. Wsparcie potrzebne jest przez pojedyncze doby w sezonie. Jej udział w rachunku jest więc niewielki.

O rocznym zużyciu decyduje przede wszystkim to, jak gorącą wodę musi robić pompa. Ogrzewanie podłogowe pracujące na 35 stopniach daje wyraźnie wyższy współczynnik sezonowy niż grzejniki zasilane wodą o 55 stopniach. Sprzęt się nie zmienia, zmienia się tylko instalacja.

W jakich domach pompa ciepła zawodzi

Trzy sytuacje powtarzają się najczęściej. Stare przegrody plus wysoka temperatura zasilania równa się wysoki rachunek. Dom weekendowy, wychładzany między pobytami, marnuje główną zaletę pompy. W ciasnej zabudowie problemem bywa sam montaż jednostki zewnętrznej i hałas dla sąsiada.

W takich przypadkach warto policzyć wariant pośredni: najpierw ocieplenie i wymiana grzejników, potem pompa. Przy lokalnych 2 280 stopniodni liczonych od 15 stopni ocieplenie pracuje na siebie szybciej niż na zachodzie Polski.

Który wariant wychodzi taniej, sprawdzamy w porównaniu pompy ciepła i gazu. Metodę doboru rozkładamy w artykule jak dobrać moc pompy ciepła.

Pompa ciepła i fotowoltaika: jaka moc instalacji

Zestawmy dwie liczby z tej strony i ze strony o panelach: 2 700 kWh zużycia pompy i 1069 kWh z kilowata. Wychodzi z tego około 2,5 kWp na samą pompę. Reszta domu zużywa poza tym zwykle 2 do 3 tysięcy kilowatogodzin w roku i to trzeba doliczyć.

Tu trzeba postawić wyraźne zastrzeżenie: to bilans w skali roku. Pompa bierze najwięcej w grudniu i styczniu, a wtedy instalacja 2,5 kWp daje ledwie około 66 kWh miesięcznie. Różnica między ceną prądu kupowanego a wartością oddanego sprawia, że roczny bilans nie przekłada się wprost na zerowy rachunek.

Uzysk z paneli dla tych współrzędnych, rozkład miesięczny i okres zwrotu liczymy osobno na stronie o fotowoltaice w tym mieście. Sama pompa jest przy tym najlepszym odbiornikiem, jaki można dołożyć do instalacji, bo pracuje codziennie i podnosi autokonsumpcję przez cały rok.

Dotacja do pompy ciepła w Szamotułach: ile i gdzie złożyć wniosek

Program Czyste Powietrze prowadzi tu fundusz w Poznaniu. Wniosek wypełnia się w Generatorze Wniosków o Dofinansowanie albo przez gov.pl. W nowym domu ścieżką jest Moje Ciepło, rozliczane z NFOŚiGW: do 7 000 zł na pompę powietrzną i do 21 000 zł na gruntową, z naborem do 26 lutego 2027 roku. Dotacja do pompy powietrze-woda o podwyższonej klasie wynosi w Czystym Powietrzu 14 080 zł w poziomie podstawowym, 24 640 zł w podwyższonym i 35 200 zł w najwyższym.

Wymiana kotła ma tu swoją datę graniczną: w województwie wielkopolskim kocioł klasy 3 lub 4 wolno używać do końca 2027 roku. Terminy dla pozostałych klas zebraliśmy na stronie województwa wielkopolskiego.

Kolejność ma znaczenie: część kosztów kwalifikuje się dopiero od dnia złożenia wniosku. Nie każda pompa z katalogu jest wpisana na listę urządzeń objętych wsparciem. Progi dochodowe zmieniają wysokość dotacji, a wymagania techniczne pozostają te same.

Ile kosztuje sezon grzewczy w Szamotułach

Najtaniej wychodzi tu pompa ciepła powietrze-woda: około 2 900 zł za sezon. Najdroższa opcja z tego zestawienia, grzałka elektryczna, kosztuje około 10 000 zł, czyli 3,4 razy więcej. Różnica bierze się z ceny energii i ze sprawności urządzenia, a nie z klimatu w Szamotułach.

Roczny koszt ogrzania domu 150 m2 po termomodernizacji w Szamotułach, przy zapotrzebowaniu 9 600 kWh ciepła.
Źródło ciepłaKoszt sezonuCena ciepłaZałożenia
Pompa ciepła powietrze-woda2 900 zł0,3 zł/kWh ciepłaprąd 1,04 zł/kWh, współczynnik sezonowy 3,5
Kocioł na ekogroszek3 300 zł0,35 zł/kWh ciepłaekogroszek 1 400 zł za tonę, 6 950 kWh z tony, sprawność 58 procent
Kocioł gazowy kondensacyjny4 000 zł0,42 zł/kWh ciepłagaz 0,4 zł/kWh, sprawność 95 procent
Kocioł na pellet4 800 zł0,5 zł/kWh ciepłapellet 2 184 zł za tonę, 4 900 kWh z tony, sprawność 90 procent
Grzałka elektryczna10 000 zł1,04 zł/kWh ciepłaprąd 1,04 zł/kWh, bez przetwarzania energii

Ceny paliw i prądu pochodzą z tego samego zestawu, z którego liczą kalkulatory w serwisie, stan od stycznia 2026 do października 2026. To wartości orientacyjne: własną taryfę i cenę opału trzeba sprawdzić u swojego dostawcy. Liczby dotyczą samego ogrzewania budynku 150 m2, bez ciepłej wody użytkowej. Policz to dla swojego domu. Kalkulator liczy prościej, z mocy budynku i strefy klimatycznej, więc dla tego samego domu może pokazać inny wynik niż ta tabela, policzona z temperatur w tym mieście.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka temperatura projektowa w Szamotułach?
Do doboru mocy służy temperatura projektowa z normy PN-EN 12831, która dzieli Polskę na pięć stref: -16 stopni, -18, -20, -22 i -24 stopnie. Nasze dane pokazują co innego, czyli jak często robi się tak zimno naprawdę: z serii 10 lat danych godzinowych poniżej -6,7 stopnia schodzi 1 procent godzin roku, typowe roczne minimum to -10,8 stopnia, a rekord -19,8 stopnia.
Ile prądu zużywa pompa ciepła w Szamotułach?
Dla domu 150 m2 po termomodernizacji wychodzi około 9 600 kWh ciepła rocznie, czyli przy sezonowym współczynniku 3,5 około 2 700 kWh prądu. Dom bez ocieplenia to około 6 500 kWh prądu.
Jaką moc pompy ciepła w Szamotułach?
Dla domu 150 m2 po termomodernizacji projektowa moc wychodzi około 9 kW, licząc 60 W na metr kwadratowy przy temperaturze projektowej -16 stopni z normy PN-EN 12831. To wartość orientacyjna: podstawą doboru są obliczenia strat ciepła dla konkretnego budynku.
Czy pompa ciepła poradzi sobie zimą w Szamotułach?
Mróz trzyma tu 874 godziny w roku przy sezonie grzewczym 203 dni. Pompa powietrzna pracuje w takich warunkach normalnie, pod warunkiem poprawnie ustawionego punktu biwalentnego i sprawnej grzałki jako drugiego źródła.
Gdzie złożyć wniosek o dotację do pompy ciepła w Szamotułach?
Czyste Powietrze prowadzi fundusz wojewódzki w Poznaniu, a wniosek wypełnia się w Generatorze Wniosków o Dofinansowanie albo przez gov.pl. Dla nowych domów działa Moje Ciepło z NFOŚiGW, z naborem do 26 lutego 2027 roku.

Źródła danych

  1. PVGIS, Photovoltaic Geographical Information System (Komisja Europejska, JRC) , uzysk z 1 kWp i optymalny kąt dla współrzędnych miejsca, baza PVGIS-SARAH3 (JRC), 2005-2023
  2. PVGIS, godzinowe serie ERA5 , temperatury, stopniodni i długość sezonu policzone z serii PVGIS seriescalc (ERA5), 2014-2023
  3. Uchwały antysmogowe w Polsce, Polski Alarm Smogowy , terminy wymiany kotłów dla województwa wielkopolskiego
  4. Czyste Powietrze, lista wojewódzkich funduszy , fundusz przyjmujący wnioski: Poznań

Poradniki, które rozwijają temat