Ile prądu da instalacja w Rykach
Kilowat paneli daje tu 1069 kWh w roku, licząc według bazy PVGIS dla tego punktu i nachylenia 39 stopni. Od tej liczby zaczyna się każde wyliczenie wielkości instalacji.
| Moc instalacji | Rocznie | Czerwiec | Grudzień |
|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 207 kWh | 402 kWh | 84 kWh |
| 5 kWp | 5 345 kWh | 670 kWh | 140 kWh |
| 8 kWp | 8 552 kWh | 1 071 kWh | 223 kWh |
| 10 kWp | 10 690 kWh | 1 339 kWh | 279 kWh |
Pięć kilowatów mocy to w tych warunkach około 5 345 kWh rocznie. To poziom, przy którym rachunek za prąd spada do opłat stałych i rozliczenia nadwyżek.
Zaczyna się od tego, ile słońca tu dociera: 1 336 kWh na metr kwadratowy rocznie na optymalnie ustawionej płaszczyźnie. Na prąd zamienia się z tego mniej więcej 80 procent. Ta różnica jest normą dla każdej instalacji w Polsce i wynika z fizyki ogniwa, nie z wykonania montażu.
Produkcja miesiąc po miesiącu
| Miesiąc | Z 1 kWp | Instalacja 5 kWp |
|---|---|---|
| Styczeń | 34,2 kWh | 171 kWh |
| Luty | 54,2 kWh | 271 kWh |
| Marzec | 91,4 kWh | 457 kWh |
| Kwiecień | 118,1 kWh | 591 kWh |
| Maj | 129,4 kWh | 647 kWh |
| Czerwiec | 133,9 kWh | 670 kWh |
| Lipiec | 132 kWh | 660 kWh |
| Sierpień | 127 kWh | 635 kWh |
| Wrzesień | 105,9 kWh | 530 kWh |
| Październik | 77,4 kWh | 387 kWh |
| Listopad | 37,8 kWh | 189 kWh |
| Grudzień | 27,9 kWh | 140 kWh |
Rozkład jest nierówny: 133,9 kWh z kilowata w czerwcu kontra 27,9 kWh w grudniu. Cały grudzień odpowiada za 2,6 procent produkcji w roku.
Wniosek jest prosty: zimą dach nie nadąży za domem. Nadwyżka z lata idzie do rozliczenia w net-billingu, a zimą kupujesz prąd z sieci. Dlatego autokonsumpcja w chwili produkcji jest warta więcej niż kolejny kilowat mocy.
Dobór mocy: od rachunku, nie od dachu
Punktem wyjścia jest roczne zużycie prądu, a nie liczba wolnych metrów na połaci. Dla 4000 kWh rocznie wychodzi tu około 3,7 kWp, bo kilowat daje 1069 kWh. Dla zużycia 6000 kWh licz około 5,6 kWp.
W net-billingu liczy się jednak nie sam roczny bilans, ale to, ile prądu zużyjesz w chwili produkcji. Bez magazynu i bez sterowania odbiornikami udział ten sięga zwykle 20 do 30 procent. Dlatego sterowanie zasobnikiem ciepłej wody bywa lepszą inwestycją niż dodatkowy kilowat.
Do zużycia dolicz też przyszłe urządzenia, przede wszystkim pompę ciepła. Dla domu 150 m2 po termomodernizacji wychodzi 10 400 kWh ciepła rocznie, czyli około 3 000 kWh prądu przy współczynniku 3,5. W praktyce dokłada to do instalacji około 2,8 kWp.
Dach: nachylenie, strona świata i cień
Największy roczny uzysk daje tu kąt 39 stopni. Zwykła połać dachowa trafia w ten przedział sama z siebie, bez żadnej korekty. Na skośnym dachu panele układa się równolegle do połaci i na tym kończy się temat.
Najwięcej produkcji zabiera nie kąt, tylko cień. Jedno drzewo albo komin rzucający cień na część modułów obniża produkcję całego łańcucha. W takich warunkach warto policzyć wariant z optymalizatorami mocy.
Kierunek połaci ma mniejsze znaczenie, niż się zwykle sądzi: 30 stopni w bok to strata rzędu kilku procent. To znaczy, że układ wschód-zachód też się broni. Produkcja rozkłada się wtedy równiej, z porannym i popołudniowym maksimum.
Czy fotowoltaika w Rykach się opłaca
Instalacja 5 kWp kosztuje z montażem około 26 250 zł i wyprodukuje tu 5 345 kWh rocznie. Z tego 1 604 kWh zużyjesz na bieżąco, a 3 742 kWh pójdzie do sieci. Razem daje to około 2 680 zł oszczędności rocznie i prosty zwrot po 9,8 roku.
| Moc instalacji | Produkcja rocznie | Koszt z montażem | Oszczędność rocznie | Oszczędność w 10 lat |
|---|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 207 kWh | 15 750 zł | 1 610 zł | 16 100 zł |
| 5 kWp | 5 345 kWh | 26 250 zł | 2 680 zł | 26 800 zł |
| 8 kWp | 8 552 kWh | 42 000 zł | 4 280 zł | 42 800 zł |
| 10 kWp | 10 690 kWh | 52 500 zł | 5 360 zł | 53 600 zł |
Rachunek stoi na wartościach z konfiguracji serwisu: 30 procent autokonsumpcji, 1,04 zł/kWh za prąd z sieci, 0,27 zł/kWh za energię oddaną i 5 250 zł za kilowat instalacji. Różnica wobec kalkulator opłacalności jest jedna: tu uzysk pochodzi z bazy dla tych współrzędnych, a nie z uśrednionego 1000 kWh z kilowata.
Zwrot celowo nie zależy tu od wielkości instalacji, bo obie strony rachunku skalują się identycznie: instalacja dwa razy większa kosztuje dwa razy więcej i tyle samo razy więcej oszczędza. Decyduje o nim to, ile energii zużyjesz w chwili produkcji, a nie ile jej wyprodukujesz. Prąd zużyty na miejscu oszczędza pełną stawkę, oddany do sieci tylko jej ułamek: przy 50 procentach autokonsumpcji zamiast 30 ta sama instalacja zwraca się po 7,5 roku. Najprościej podnieść ją stałym odbiornikiem dziennym: pompą ciepła, bojlerem albo autem. Roczne zużycie pompy dla tego klimatu podajemy na stronie o pompie ciepła.
Rachunek zmienia jeszcze ulga termomodernizacyjna, odliczana od dochodu w rocznym PIT. Realny odzysk zależy więc od stawki: przy 12 procentach koszt netto instalacji 5 kWp spada do około 23 100 zł, a przy 32 procentach do 17 850 zł. Daje to zwrot po 8,6 roku w pierwszym progu i po 6,7 roku w drugim. Jak to rozliczyć, opisujemy w poradniku o uldze termomodernizacyjnej.
Prosty okres zwrotu pomija kilka czynników działających w obie strony. Pominięta jest degradacja paneli, koszt wymiany falownika w połowie okresu życia instalacji i zmienność stawki za energię oddaną do sieci. Wzrost taryf skraca ten okres, ponieważ oszczędność liczy się od bieżącej ceny prądu.
Dotacje i formalności w Rykach
Pozwolenia na budowę dla domowej instalacji nie ma, ale zgłoszenie przyłączenia do operatora jest obowiązkowe. Zgłoszenie do operatora i licznik dwukierunkowy nie wiążą się z opłatą. Program dla samych paneli obecnie nie działa, bo Mój Prąd zamknięto we wrześniu 2025 i nie ma następcy w tej formule. Panele dostaną dofinansowanie tylko w pakiecie z wymianą źródła ciepła, w Czystym Powietrzu, do 15 000 zł. Wnioski dla Ryk rozpatruje fundusz wojewódzki w Lublinie.
Niezależnie od dotacji możesz skorzystać z ulgi termomodernizacyjnej. Odliczasz ją od dochodu w rocznym zeznaniu. Tej samej faktury nie rozliczysz dwa razy, dlatego warto policzyć oba warianty naraz.
Zanim podpiszesz umowę, sprawdź warunki przyłączenia i moc umowną. Granicą jest 3,68 kW mocy wyjściowej falownika, a nie moc modułów: przy większej mocy potrzebne są trzy fazy. Rozwinięcie tematu jest w poradniku o uzysku z fotowoltaiki.