Jak zimno bywa w Prabutach i co z tego wynika dla mocy
Dobór zaczyna się od pytania, jak zimno bywa naprawdę. Z serii 10 lat danych godzinowych wychodzi, że w Prabutach temperatura spada poniżej -9,4 stopnia przez 1 procent godzin roku. Przeciętne roczne minimum to -13,7 stopnia, a rekord z całej serii -20,5 stopnia.
Budynek 150 m2 po termomodernizacji potrzebuje około 9 kW mocy w warunkach projektowych, czyli przy temperaturze ze strefy klimatycznej według PN-EN 12831. To punkt odniesienia, a nie wynik projektu, bo dwa domy o tym samym metrażu potrafią różnić się dwukrotnie. Zapas mocy nie poprawia komfortu, za to psuje sezonową efektywność.
Katalogowa moc odnosi się do warunków 7 stopni, nie do mrozu. W warunkach projektowych realna moc spada o kilkanaście do kilkudziesięciu procent. Dlatego przy porównywaniu ofert bierz tabelę mocy dla warunków projektowych.
Roczne zużycie: ciepło i prąd
Mnożąc współczynnik strat przez 1 825 stopniodni liczonych od 12 stopni, dostajemy dla domu 150 m2 po termomodernizacji około 11 000 kWh ciepła rocznie. W przeliczeniu na prąd, przy współczynniku 3,5, daje to około 3 100 kWh rocznie.
Bez ocieplenia rachunek rośnie do około 25 500 kWh ciepła, czyli 7 300 kWh prądu. Rozstrzyga tu ocieplenie, bo ta sama pompa w dwóch domach da dwa różne rachunki. Odwrotna kolejność kończy się urządzeniem dobranym do zawyżonego zapotrzebowania.
| Miesiąc | Średnia temperatura | Ciepło |
|---|---|---|
| Styczeń | -0,6 stopnia | 2 520 kWh |
| Luty | 0,5 stopnia | 2 080 kWh |
| Marzec | 3,6 stopnia | 1 680 kWh |
| Kwiecień | 7,9 stopnia | 790 kWh |
| Maj | 12,8 stopnia | 0 kWh |
| Czerwiec | 17,6 stopnia | 0 kWh |
| Lipiec | 18,8 stopnia | 0 kWh |
| Sierpień | 19,1 stopnia | 0 kWh |
| Wrzesień | 14,9 stopnia | 0 kWh |
| Październik | 9,8 stopnia | 440 kWh |
| Listopad | 4,9 stopnia | 1 370 kWh |
| Grudzień | 1,4 stopnia | 2 120 kWh |
Tabela pomija ciepłą wodę i wentylację. Dla czteroosobowej rodziny podgrzanie wody to dodatkowe 2000 do 3000 kWh ciepła rocznie, czyli kilkaset kilowatogodzin prądu przy pompie.
Zima w praktyce: odszranianie i grzałka
Mróz utrzymuje się tu 1 153 godziny w roku, a sezon grzewczy trwa 217 dni. Odszranianie pojawia się głównie przy temperaturach około zera i dużej wilgotności. Efektem jest niższy sezonowy współczynnik niż ten z karty katalogowej.
Warunki są łagodne, więc drugie źródło włącza się sporadycznie. Grzałka wchodzi na kilkadziesiąt godzin w roku. To pozycja, której nie widać w skali roku.
Najmocniej na koszt sezonu działa to, do ilu stopni pompa musi podgrzać wodę. Obniżenie parametru instalacji o kilka stopni widać w rachunku od razu. Mowa o identycznym urządzeniu w identycznym budynku.
Kiedy lepiej wstrzymać się z pompą
Są trzy układy, w których pompa rozczarowuje. Nieocieplony budynek z grzejnikami na 70 stopniach to najgorsze możliwe warunki dla pompy. Budynek używany sezonowo nie wykorzysta zalet pracy ciągłej. Czasem barierą jest po prostu brak miejsca na agregat w wymaganej odległości od okien.
W takich przypadkach warto policzyć wariant pośredni: najpierw ocieplenie i wymiana grzejników, potem pompa. Im dłuższy sezon, a tu daje 2 552 stopniodni liczonych od 15 stopni, tym szybszy zwrot z izolacji.
Rachunek wobec gazu policzyliśmy osobno: pompa ciepła czy gaz. Krok po kroku pokazujemy to w poradniku o doborze mocy pompy ciepła.
Czy panele pokryją zużycie pompy w Prabutach
Zestawmy dwie liczby z tej strony i ze strony o panelach: 3 100 kWh zużycia pompy i 1037 kWh z kilowata. Wychodzi z tego około 3 kWp na samą pompę. Reszta domu zużywa poza tym zwykle 2 do 3 tysięcy kilowatogodzin w roku i to trzeba doliczyć.
Taka instalacja bilansuje pompę na papierze, ale nie zasila jej na bieżąco. W grudniu taka instalacja wyprodukuje około 66 kWh, przy zużyciu pompy liczonym w setkach kilowatogodzin miesięcznie. Nadwyżkę z lata sprzedajesz tanio, a prąd zimą kupujesz drogo, i ta różnica jest wpisana w net-billing.
Uzysk z paneli dla tych współrzędnych, rozkład miesięczny i okres zwrotu liczymy osobno na stronie o fotowoltaice w tym mieście. Warto to jednak liczyć razem: pompa podnosi autokonsumpcję paneli, a to ona decyduje o ich opłacalności.
Skąd wziąć dofinansowanie
Wnioski z Czystego Powietrza dla Prabut rozpatruje fundusz wojewódzki w Gdańsku. Cała ścieżka jest elektroniczna, papieru nie ma. Nowy dom z pompą ciepła korzysta z Mojego Ciepła, a nie z Czystego Powietrza.
Zanim zamówisz pompę ciepła, sprawdź datę wyłączenia obecnego kotła. W województwie pomorskim klasy 3 i 4 mają czas do końca sierpnia 2026 roku, a pozostałe terminy są na stronie województwa pomorskiego.
Data na fakturze potrafi przesądzić o dotacji, więc formalności idą przed zamówieniem. Lista zielonych urządzeń i materiałów decyduje o tym, czy konkretny model dostanie dofinansowanie. Warto też sprawdzić wymagania dla klasy efektywności, bo różnią się między poziomami dofinansowania.