Ile prądu da instalacja w Olecku
Punktem wyjścia jest 1023 kWh rocznie z jednego kilowata mocy. Tyle podaje baza PVGIS dla współrzędnych Olecka, przy optymalnym nachyleniu 39 stopni i module skierowanym na południe.
| Moc instalacji | Rocznie | Czerwiec | Grudzień |
|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 069 kWh | 407 kWh | 59 kWh |
| 5 kWp | 5 115 kWh | 678 kWh | 98 kWh |
| 8 kWp | 8 184 kWh | 1 084 kWh | 157 kWh |
| 10 kWp | 10 230 kWh | 1 355 kWh | 196 kWh |
Typowa domowa instalacja 5 kWp wyprodukuje tu w roku około 5 115 kWh. To poziom, przy którym rachunek za prąd spada do opłat stałych i rozliczenia nadwyżek.
Uzysk bierze się z nasłonecznienia, a to wynosi 1 270 kWh na metr kwadratowy rocznie przy optymalnym nachyleniu. Instalacja odzyskuje z tego około 81 procent w postaci prądu. Resztę zjadają straty temperaturowe modułów latem, sprawność falownika i opory przewodów, a nie zabrudzenie paneli, którym zwykle tłumaczy się każdy niedobór.
Produkcja miesiąc po miesiącu
| Miesiąc | Z 1 kWp | Instalacja 5 kWp |
|---|---|---|
| Styczeń | 27,5 kWh | 138 kWh |
| Luty | 48 kWh | 240 kWh |
| Marzec | 89,1 kWh | 446 kWh |
| Kwiecień | 121,3 kWh | 607 kWh |
| Maj | 134,4 kWh | 672 kWh |
| Czerwiec | 135,5 kWh | 678 kWh |
| Lipiec | 133,4 kWh | 667 kWh |
| Sierpień | 122,8 kWh | 614 kWh |
| Wrzesień | 102,4 kWh | 512 kWh |
| Październik | 64,6 kWh | 323 kWh |
| Listopad | 24,7 kWh | 124 kWh |
| Grudzień | 19,6 kWh | 98 kWh |
Rozkład jest nierówny: 135,5 kWh z kilowata w czerwcu kontra 19,6 kWh w grudniu. Cały grudzień odpowiada za 1,9 procent produkcji w roku.
Stąd bierze się podstawowa zasada rozliczeń: produkcja i zużycie nie spotykają się w czasie. Nadmiar z czerwca zamienia się w depozyt, z którego opłacasz grudniowe zakupy energii. Dlatego autokonsumpcja w chwili produkcji jest warta więcej niż kolejny kilowat mocy.
Jak dobrać moc instalacji do swojego zużycia
Zacznij od liczby kilowatogodzin z faktury. Dla 4000 kWh rocznie wychodzi tu około 3,9 kWp, bo kilowat daje 1023 kWh. Dom zużywający 6000 kWh potrzebuje mniej więcej 5,9 kWp.
Rozliczenie premiuje zużycie na bieżąco, nie sam bilans w skali roku. Bez magazynu i bez sterowania odbiornikami udział ten sięga zwykle 20 do 30 procent. Przesunięcie prania i zmywania na godziny produkcji zwraca się szybciej niż kolejny moduł.
Jeśli planujesz pompę ciepła, dolicz jej roczny apetyt. Przy 12 400 kWh ciepła rocznie i współczynniku 3,5 pompa zużyje około 3 500 kWh prądu. To znaczy, że instalacja pod dom z pompą ciepła musi mieć tu około 3,4 kWp więcej.
Co poza mocą decyduje o produkcji
Największy roczny uzysk daje tu kąt 39 stopni. Zwykła połać dachowa trafia w ten przedział sama z siebie, bez żadnej korekty. Korekta kąta ma sens na dachu płaskim albo przy montażu na gruncie.
Najwięcej produkcji zabiera nie kąt, tylko cień. Komin, antena albo sąsiednie drzewo wpływają na więcej modułów, niż przykrywają. Przy zacienionej połaci osobna elektronika na każdy moduł zwykle się broni.
Odchylenie od południa o 30 stopni kosztuje kilka procent rocznej produkcji. Brak połaci południowej nie jest powodem, żeby rezygnować. Produkcja rozkłada się wtedy równiej, z porannym i popołudniowym maksimum.
Ile kosztuje i kiedy się zwraca
Weźmy najczęstszy przypadek: 5 kWp za około 26 250 zł z montażem, 5 115 kWh rocznie w tutejszych warunkach. Na miejscu zużyjesz około 1 535 kWh, a 3 581 kWh sprzedasz w net-billingu. Na rachunku zostaje przez to około 2 560 zł rocznie, a cała inwestycja wraca po 10,2 roku.
| Moc instalacji | Produkcja rocznie | Koszt z montażem | Oszczędność rocznie | Oszczędność w 10 lat |
|---|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 069 kWh | 15 750 zł | 1 540 zł | 15 400 zł |
| 5 kWp | 5 115 kWh | 26 250 zł | 2 560 zł | 25 600 zł |
| 8 kWp | 8 184 kWh | 42 000 zł | 4 100 zł | 41 000 zł |
| 10 kWp | 10 230 kWh | 52 500 zł | 5 130 zł | 51 300 zł |
Rachunek stoi na wartościach z konfiguracji serwisu: 30 procent autokonsumpcji, 1,04 zł/kWh za prąd z sieci, 0,27 zł/kWh za energię oddaną i 5 250 zł za kilowat instalacji. Różnica wobec kalkulator opłacalności jest jedna: tu uzysk pochodzi z bazy dla tych współrzędnych, a nie z uśrednionego 1000 kWh z kilowata.
Zwrot celowo nie zależy tu od wielkości instalacji, bo obie strony rachunku skalują się identycznie: instalacja dwa razy większa kosztuje dwa razy więcej i tyle samo razy więcej oszczędza. Tym, co go realnie zmienia, jest udział prądu zużytego na miejscu. Różnica jest duża: 50 procent autokonsumpcji zamiast 30 skraca zwrot tej samej instalacji do 7,8 roku. Do takiego poziomu dochodzi się z pompą ciepła, ładowarką samochodu albo sterowaniem odbiornikami. Ile prądu bierze tu pompa, liczymy na osobnej stronie.
Rachunek zmienia jeszcze ulga termomodernizacyjna, odliczana od dochodu w rocznym PIT. Realny odzysk zależy więc od stawki: przy 12 procentach koszt netto instalacji 5 kWp spada do około 23 100 zł, a przy 32 procentach do 17 850 zł. Zwrot skraca się wtedy do 9 lat albo 7 lat. Zasady odliczenia opisujemy w poradniku o uldze termomodernizacyjnej.
Prosty okres zwrotu pomija kilka czynników działających w obie strony. Pominięta jest degradacja paneli, koszt wymiany falownika w połowie okresu życia instalacji i zmienność stawki za energię oddaną do sieci. W drugą stronę działa wzrost cen prądu: każda podwyżka skraca zwrot, bo zwiększa wartość energii zużytej na miejscu.
Formalności i dofinansowanie
Domowa instalacja mieści się w progu 50 kW, czyli w definicji mikroinstalacji, i nie wymaga pozwolenia na budowę. Za zgłoszenie przyłączenia i nowy licznik nie płacisz. Dotacji wyłącznie na panele w tej chwili nie ma: nabór Mojego Prądu zakończył się we wrześniu 2025. Panele dostaną dofinansowanie tylko w pakiecie z wymianą źródła ciepła, w Czystym Powietrzu, do 15 000 zł. Wnioski dla Olecka rozpatruje fundusz wojewódzki w Olsztynie.
Do tego dochodzi ulga termomodernizacyjna rozliczana w PIT. Rozliczenie idzie przez zeznanie roczne, nie przez wniosek. Kwota dotacji pomniejsza podstawę odliczenia, co trzeba uwzględnić z góry.
Warto zacząć od sprawdzenia, jakie przyłącze ma budynek. Jednofazowy falownik kończy się na 3,68 kW mocy oddawanej do sieci, co wynika z ograniczenia asymetrii u operatora. Osobno policzyliśmy to w poradniku o produkcji instalacji fotowoltaicznej.