Panele fotowoltaiczne w Morągu: uzysk, moc i dotacje

Ile prądu da instalacja w Morągu

Kilowat paneli daje tu 1021 kWh w roku, licząc według bazy PVGIS dla tego punktu i nachylenia 40 stopni. Od tej liczby zaczyna się każde wyliczenie wielkości instalacji.

Dla najpopularniejszej wielkości, czyli 5 kWp, wychodzi około 5 105 kWh w skali roku. To poziom, przy którym rachunek za prąd spada do opłat stałych i rozliczenia nadwyżek.

Sam strumień energii słonecznej wynosi tu 1 265 kWh na metr kwadratowy w roku, przy nachyleniu 40 stopni. Sprawność całego układu to około 81 procent. Resztę zjadają straty temperaturowe modułów latem, sprawność falownika i opory przewodów, a nie zabrudzenie paneli, którym zwykle tłumaczy się każdy niedobór.

Produkcja miesiąc po miesiącu

Czerwiec daje 131,6 kWh z kilowata, grudzień 21,1 kWh, czyli 6 razy mniej. Na grudzień przypada 2,1 procent rocznej produkcji.

To dlatego rocznego bilansu nie da się przełożyć na comiesięczny rachunek. Latem sprzedajesz nadwyżkę po cenie rynkowej, zimą kupujesz brakującą energię po cenie sprzedawcy. Im więcej zużyjesz w chwili produkcji, tym mniej traci na rozliczeniu.

Ile kilowatów potrzebujesz

Policz to od rachunku, nie od powierzchni dachu. Rodzina zużywająca 4000 kWh potrzebuje w tych warunkach około 3,9 kWp mocy. Przy 6000 kWh rocznie wychodzi około 5,9 kWp.

Rozliczenie premiuje zużycie na bieżąco, nie sam bilans w skali roku. W praktyce dom bez magazynu wykorzystuje u siebie mniej niż jedną trzecią produkcji. Przesunięcie prania i zmywania na godziny produkcji zwraca się szybciej niż kolejny moduł.

Przyszła pompa ciepła albo samochód elektryczny podnoszą zużycie na tyle, że trzeba je wliczyć od razu. Przy 11 400 kWh ciepła rocznie i współczynniku 3,5 pompa zużyje około 3 300 kWh prądu. W praktyce dokłada to do instalacji około 3,2 kWp.

Dach: nachylenie, strona świata i cień

Optymalne nachylenie dla tej szerokości geograficznej to 40 stopni. Typowy dach dwuspadowy ma 35 do 45 stopni, więc mieści się blisko optimum. Korekta kąta ma sens na dachu płaskim albo przy montażu na gruncie.

Ważniejsze od samego kąta jest zacienienie. Komin, antena albo sąsiednie drzewo wpływają na więcej modułów, niż przykrywają. Przy zacienionej połaci osobna elektronika na każdy moduł zwykle się broni.

Dach odchylony na wschód lub zachód traci względem południa niewiele. Instalacja na dwóch przeciwnych połaciach ma sens. Energia płynie wtedy szerzej w ciągu dnia, a nie skokiem w okolicach południa.

Po ilu latach zwróci się instalacja w Morągu

Za 5 kWp z montażem zapłacisz około 26 250 zł, a instalacja odda 5 105 kWh w roku. Około 1 532 kWh zostaje w domu, reszta, czyli 3 574 kWh, trafia do sieci po niższej stawce. Roczna korzyść wynosi tu około 2 560 zł, więc koszt wraca po 10,3 roku.

Rachunek zakłada autokonsumpcję 30 procent, pełną cenę prądu 1,04 zł/kWh, wartość energii oddanej do sieci 0,27 zł/kWh i koszt instalacji 5 250 zł za kilowat mocy. Ten sam zestaw założeń ma kalkulator opłacalności, z jedną różnicą: tam wchodzi ogólne 1000 kWh z kilowata, a tutaj uzysk policzony dla tych współrzędnych.

Zwrot celowo nie zależy tu od wielkości instalacji, bo obie strony rachunku skalują się identycznie: instalacja dwa razy większa kosztuje dwa razy więcej i tyle samo razy więcej oszczędza. Tym, co go realnie zmienia, jest udział prądu zużytego na miejscu. Prąd zużyty na miejscu oszczędza pełną stawkę, oddany do sieci tylko jej ułamek: przy 50 procentach autokonsumpcji zamiast 30 ta sama instalacja zwraca się po 7,9 roku. Najprościej podnieść ją stałym odbiornikiem dziennym: pompą ciepła, bojlerem albo autem. Roczne zużycie pompy dla tego klimatu podajemy na stronie o pompie ciepła.

Rachunek zmienia jeszcze ulga termomodernizacyjna, odliczana od dochodu w rocznym PIT. Realny odzysk zależy więc od stawki: przy 12 procentach koszt netto instalacji 5 kWp spada do około 23 100 zł, a przy 32 procentach do 17 850 zł. Zwrot skraca się wtedy do 9 lat albo 7 lat. Zasady odliczenia opisujemy w poradniku o uldze termomodernizacyjnej.

Prosty okres zwrotu pomija kilka czynników działających w obie strony. Pominięta jest degradacja paneli, koszt wymiany falownika w połowie okresu życia instalacji i zmienność stawki za energię oddaną do sieci. Wzrost taryf skraca ten okres, ponieważ oszczędność liczy się od bieżącej ceny prądu.

Co załatwić przed montażem

Dla mocy do 50 kWp nie ma pozwolenia ani zgłoszenia budowlanego. Przyłączenie prosumenta i wymiana licznika są bezpłatne. Program dla samych paneli obecnie nie działa, bo Mój Prąd zamknięto we wrześniu 2025 i nie ma następcy w tej formule. Jedyna ścieżka dotacyjna dla paneli to Czyste Powietrze przy okazji wymiany źródła ciepła, z limitem 15 000 zł. Wnioski przyjmuje fundusz w Olsztynie.

Poza programami krajowymi działa ulga termomodernizacyjna. Rozliczenie idzie przez zeznanie roczne, nie przez wniosek. Tej samej faktury nie rozliczysz dwa razy, dlatego warto policzyć oba warianty naraz.

Przed zamówieniem instalacji zweryfikuj moc umowną i rodzaj przyłącza. Granicą jest 3,68 kW mocy wyjściowej falownika, a nie moc modułów: przy większej mocy potrzebne są trzy fazy. Rozwinięcie tematu jest w poradniku o uzysku z fotowoltaiki.