Ile prądu da instalacja w Lipnie
Punktem wyjścia jest 1055 kWh rocznie z jednego kilowata mocy. Tyle podaje baza PVGIS dla współrzędnych Lipna, przy optymalnym nachyleniu 39 stopni i module skierowanym na południe.
| Moc instalacji | Rocznie | Czerwiec | Grudzień |
|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 165 kWh | 406 kWh | 74 kWh |
| 5 kWp | 5 275 kWh | 677 kWh | 123 kWh |
| 8 kWp | 8 440 kWh | 1 082 kWh | 196 kWh |
| 10 kWp | 10 550 kWh | 1 353 kWh | 245 kWh |
Pięć kilowatów mocy to w tych warunkach około 5 275 kWh rocznie. To mniej więcej roczne zużycie domu z pompą ciepła, bez ogrzewania basenu i ładowania samochodu.
Sam strumień energii słonecznej wynosi tu 1 311 kWh na metr kwadratowy w roku, przy nachyleniu 39 stopni. Na prąd zamienia się z tego mniej więcej 80 procent. Brakujące procenty to spadek sprawności ogniw w upale, praca falownika i straty na przewodach, a nie zła jakość paneli.
Produkcja miesiąc po miesiącu
| Miesiąc | Z 1 kWp | Instalacja 5 kWp |
|---|---|---|
| Styczeń | 30,4 kWh | 152 kWh |
| Luty | 50,5 kWh | 253 kWh |
| Marzec | 94,1 kWh | 471 kWh |
| Kwiecień | 123,7 kWh | 619 kWh |
| Maj | 134,9 kWh | 675 kWh |
| Czerwiec | 135,3 kWh | 677 kWh |
| Lipiec | 129 kWh | 645 kWh |
| Sierpień | 124,2 kWh | 621 kWh |
| Wrzesień | 105 kWh | 525 kWh |
| Październik | 71,3 kWh | 357 kWh |
| Listopad | 31,7 kWh | 159 kWh |
| Grudzień | 24,5 kWh | 123 kWh |
Czerwiec daje 135,3 kWh z kilowata, grudzień 24,5 kWh, czyli 6 razy mniej. Na grudzień przypada 2,3 procent rocznej produkcji.
Stąd bierze się podstawowa zasada rozliczeń: produkcja i zużycie nie spotykają się w czasie. Rozliczenie idzie przez depozyt prosumencki, a nie przez licznik pracujący w obie strony. Magazyn energii albo sterowanie odbiornikami podnosi ten udział skuteczniej niż dodatkowe panele.
Ile kilowatów potrzebujesz
Zacznij od liczby kilowatogodzin z faktury. Przy zużyciu 4000 kWh rocznie i uzysku 1055 kWh z kilowata potrzebujesz około 3,8 kWp. Przy 6000 kWh rocznie wychodzi około 5,7 kWp.
Roczne zrównoważenie produkcji i zużycia to jedno, a autokonsumpcja to drugie. Typowy dom bez magazynu zużywa na bieżąco od jednej piątej do jednej trzeciej produkcji. Dlatego sterowanie zasobnikiem ciepłej wody bywa lepszą inwestycją niż dodatkowy kilowat.
Przyszła pompa ciepła albo samochód elektryczny podnoszą zużycie na tyle, że trzeba je wliczyć od razu. Przy 10 500 kWh ciepła rocznie i współczynniku 3,5 pompa zużyje około 3 000 kWh prądu. Pokrycie samej pompy wymaga dodatkowych 2,8 kWp mocy.
Dach: nachylenie, strona świata i cień
Dla tego punktu PVGIS wskazuje 39 stopni jako kąt optymalny. Typowy dach dwuspadowy ma 35 do 45 stopni, więc mieści się blisko optimum. Konstrukcja podnosząca panele to koszt uzasadniony wyłącznie na płaskim podłożu.
Ważniejsze od samego kąta jest zacienienie. Zacieniony fragment jednego panelu potrafi ściągnąć w dół cały string. To argument za mikroinwerterami, mimo wyższej ceny.
Odchylenie od południa o 30 stopni kosztuje kilka procent rocznej produkcji. Brak połaci południowej nie jest powodem, żeby rezygnować. Produkcja rozkłada się wtedy równiej, z porannym i popołudniowym maksimum.
Zwrot z inwestycji przy tutejszym uzysku
Za 5 kWp z montażem zapłacisz około 26 250 zł, a instalacja odda 5 275 kWh w roku. Podział wygląda tak: 1 583 kWh zużyte pod własnym dachem i 3 693 kWh odesłane do sieci. W sumie około 2 640 zł mniej na rachunkach w skali roku, czyli zwrot po 9,9 roku.
| Moc instalacji | Produkcja rocznie | Koszt z montażem | Oszczędność rocznie | Oszczędność w 10 lat |
|---|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 165 kWh | 15 750 zł | 1 590 zł | 15 900 zł |
| 5 kWp | 5 275 kWh | 26 250 zł | 2 640 zł | 26 400 zł |
| 8 kWp | 8 440 kWh | 42 000 zł | 4 230 zł | 42 300 zł |
| 10 kWp | 10 550 kWh | 52 500 zł | 5 290 zł | 52 900 zł |
Rachunek zakłada autokonsumpcję 30 procent, pełną cenę prądu 1,04 zł/kWh, wartość energii oddanej do sieci 0,27 zł/kWh i koszt instalacji 5 250 zł za kilowat mocy. Ten sam zestaw założeń ma kalkulator opłacalności, z jedną różnicą: tam wchodzi ogólne 1000 kWh z kilowata, a tutaj uzysk policzony dla tych współrzędnych.
W tabeli nie ma kolumny z okresem zwrotu i to nie jest przeoczenie: koszt i oszczędność rosną razem z mocą, więc 3 kWp zwraca się tyle samo lat co 10 kWp. Na okres zwrotu działa więc nie moc, tylko autokonsumpcja. Różnica jest duża: 50 procent autokonsumpcji zamiast 30 skraca zwrot tej samej instalacji do 7,6 roku. Tyle daje pompa ciepła, auto elektryczne albo przesunięcie prania i zmywania na godziny okołopołudniowe. Zapotrzebowanie pompy liczymy osobno na stronie o pompie ciepła w tym mieście.
Rachunek zmienia jeszcze ulga termomodernizacyjna, odliczana od dochodu w rocznym PIT. Przy stawce 12 procent zapłacisz netto około 23 100 zł, przy 32 procentach około 17 850 zł. Zwrot skraca się wtedy do 8,8 roku albo 6,8 roku. Zasady odliczenia opisujemy w poradniku o uldze termomodernizacyjnej.
To rachunek uproszczony i warto wiedzieć, czego nie obejmuje. Panele tracą około pół procenta mocy rocznie, falownik wymienia się zwykle po dziesięciu do piętnastu latach, a wartość energii oddanej do sieci zmienia się co miesiąc razem z RCEm. Przeciwnie działa drożejący prąd, bo podnosi wartość każdej kilowatogodziny zużytej pod własnym dachem.
Co załatwić przed montażem
Dla mocy do 50 kWp nie ma pozwolenia ani zgłoszenia budowlanego. Przyłączenie prosumenta i wymiana licznika są bezpłatne. Program dla samych paneli obecnie nie działa, bo Mój Prąd zamknięto we wrześniu 2025 i nie ma następcy w tej formule. Fotowoltaikę finansuje Czyste Powietrze, ale wyłącznie razem z wymianą kotła i do 15 000 zł. Prowadzi je fundusz wojewódzki w Toruniu.
Poza programami krajowymi działa ulga termomodernizacyjna. Wydatek zmniejsza podstawę opodatkowania w rozliczeniu rocznym. Tej samej faktury nie rozliczysz dwa razy, dlatego warto policzyć oba warianty naraz.
Zanim podpiszesz umowę, sprawdź warunki przyłączenia i moc umowną. Granicą jest 3,68 kW mocy wyjściowej falownika, a nie moc modułów: przy większej mocy potrzebne są trzy fazy. Osobno policzyliśmy to w poradniku o produkcji instalacji fotowoltaicznej.