Ile prądu da instalacja w Kowarach
Kilowat paneli daje tu 999 kWh w roku, licząc według bazy PVGIS dla tego punktu i nachylenia 38 stopni. Od tej liczby zaczyna się każde wyliczenie wielkości instalacji.
| Moc instalacji | Rocznie | Czerwiec | Grudzień |
|---|---|---|---|
| 3 kWp | 2 997 kWh | 349 kWh | 95 kWh |
| 5 kWp | 4 995 kWh | 582 kWh | 158 kWh |
| 8 kWp | 7 992 kWh | 930 kWh | 253 kWh |
| 10 kWp | 9 990 kWh | 1 163 kWh | 316 kWh |
Pięć kilowatów mocy to w tych warunkach około 4 995 kWh rocznie. Tyle zużywa przeciętny dom jednorodzinny z pompą ciepła i bez samochodu elektrycznego.
Uzysk bierze się z nasłonecznienia, a to wynosi 1 228 kWh na metr kwadratowy rocznie przy optymalnym nachyleniu. W prąd zamienia się jakieś 81 procent tego strumienia. Resztę zjadają straty temperaturowe modułów latem, sprawność falownika i opory przewodów, a nie zabrudzenie paneli, którym zwykle tłumaczy się każdy niedobór.
Produkcja miesiąc po miesiącu
| Miesiąc | Z 1 kWp | Instalacja 5 kWp |
|---|---|---|
| Styczeń | 37,7 kWh | 189 kWh |
| Luty | 58 kWh | 290 kWh |
| Marzec | 90,7 kWh | 454 kWh |
| Kwiecień | 112,3 kWh | 562 kWh |
| Maj | 117,8 kWh | 589 kWh |
| Czerwiec | 116,3 kWh | 582 kWh |
| Lipiec | 120,2 kWh | 601 kWh |
| Sierpień | 110,4 kWh | 552 kWh |
| Wrzesień | 94,5 kWh | 473 kWh |
| Październik | 71,3 kWh | 357 kWh |
| Listopad | 38,4 kWh | 192 kWh |
| Grudzień | 31,6 kWh | 158 kWh |
Różnica między szczytem a dołem sezonu jest 4-krotna: 116,3 kWh z kilowata w czerwcu i 31,6 kWh w grudniu. Zimowy miesiąc to tylko 3,2 procent rocznego uzysku.
Stąd bierze się podstawowa zasada rozliczeń: produkcja i zużycie nie spotykają się w czasie. Nadmiar z czerwca zamienia się w depozyt, z którego opłacasz grudniowe zakupy energii. Dlatego przesunięcie prania i grzania wody na godziny słoneczne opłaca się bardziej niż powiększanie instalacji.
Jak dobrać moc instalacji do swojego zużycia
Policz to od rachunku, nie od powierzchni dachu. Dla 4000 kWh rocznie wychodzi tu około 4 kWp, bo kilowat daje 999 kWh. Dom zużywający 6000 kWh potrzebuje mniej więcej 6 kWp.
Roczne zrównoważenie produkcji i zużycia to jedno, a autokonsumpcja to drugie. Bez magazynu i bez sterowania odbiornikami udział ten sięga zwykle 20 do 30 procent. Taniej jest zużyć więcej z tego, co już produkujesz, niż dołożyć moc.
Pompa ciepła zmienia rachunek: trzeba ją policzyć razem z instalacją. Dla domu 150 m2 po termomodernizacji wychodzi 14 100 kWh ciepła rocznie, czyli około 4 000 kWh prądu przy współczynniku 3,5. Pokrycie samej pompy wymaga dodatkowych 4 kWp mocy.
Kąt, kierunek i zacienienie
Największy roczny uzysk daje tu kąt 38 stopni. Zwykła połać dachowa trafia w ten przedział sama z siebie, bez żadnej korekty. Na skośnym dachu panele układa się równolegle do połaci i na tym kończy się temat.
W terenie górskim, a 486 m n.p.m. już nim jest, wchodzi jeszcze zasłonięcie horyzontu. Model uwzględnia cień od terenu, ale liczy go dla jednego punktu w mieście. Na działce pod stokiem realny uzysk będzie niższy niż podany.
Kierunek połaci ma mniejsze znaczenie, niż się zwykle sądzi: 30 stopni w bok to strata rzędu kilku procent. Brak połaci południowej nie jest powodem, żeby rezygnować. Energia płynie wtedy szerzej w ciągu dnia, a nie skokiem w okolicach południa.
Ile kosztuje i kiedy się zwraca
Za 5 kWp z montażem zapłacisz około 26 250 zł, a instalacja odda 4 995 kWh w roku. Bez magazynu na bieżąco wykorzystasz około 1 499 kWh, a pozostałe 3 497 kWh rozliczysz jako nadwyżkę. Razem daje to około 2 500 zł oszczędności rocznie i prosty zwrot po 10,5 roku.
| Moc instalacji | Produkcja rocznie | Koszt z montażem | Oszczędność rocznie | Oszczędność w 10 lat |
|---|---|---|---|---|
| 3 kWp | 2 997 kWh | 15 750 zł | 1 500 zł | 15 000 zł |
| 5 kWp | 4 995 kWh | 26 250 zł | 2 500 zł | 25 000 zł |
| 8 kWp | 7 992 kWh | 42 000 zł | 4 000 zł | 40 000 zł |
| 10 kWp | 9 990 kWh | 52 500 zł | 5 000 zł | 50 000 zł |
Założenia: 30 procent autokonsumpcji, 1,04 zł za kilowatogodzinę kupowaną, 0,27 zł za oddaną do sieci i 5 250 zł za kilowat mocy instalacji. Tak samo liczy kalkulator opłacalności, tyle że na ogólnym uzysku 1000 kWh z kilowata zamiast na lokalnym.
W tabeli nie ma kolumny z okresem zwrotu i to nie jest przeoczenie: koszt i oszczędność rosną razem z mocą, więc 3 kWp zwraca się tyle samo lat co 10 kWp. Na okres zwrotu działa więc nie moc, tylko autokonsumpcja. Kilowatogodzina zużyta w domu jest warta pełną cenę prądu, a oddana do sieci mniej więcej cztery razy mniej, więc podniesienie autokonsumpcji z 30 do 50 procent skraca zwrot do 8 lat. Do takiego poziomu dochodzi się z pompą ciepła, ładowarką samochodu albo sterowaniem odbiornikami. Ile prądu bierze tu pompa, liczymy na osobnej stronie.
Rachunek zmienia jeszcze ulga termomodernizacyjna, odliczana od dochodu w rocznym PIT. W pierwszym progu skali koszt netto to około 23 100 zł, w drugim 17 850 zł. Daje to zwrot po 9,2 roku w pierwszym progu i po 7,1 roku w drugim. Jak to rozliczyć, opisujemy w poradniku o uldze termomodernizacyjnej.
To rachunek uproszczony i warto wiedzieć, czego nie obejmuje. Nie ma tu degradacji modułów, wymiany falownika po dekadzie ani zmian miesięcznej stawki RCEm, od której zależy wartość nadwyżek. W drugą stronę działa wzrost cen prądu: każda podwyżka skraca zwrot, bo zwiększa wartość energii zużytej na miejscu.
Formalności i dofinansowanie
Pozwolenia na budowę dla domowej instalacji nie ma, ale zgłoszenie przyłączenia do operatora jest obowiązkowe. Operator wymienia licznik na dwukierunkowy na własny koszt. Program dla samych paneli obecnie nie działa, bo Mój Prąd zamknięto we wrześniu 2025 i nie ma następcy w tej formule. Fotowoltaikę finansuje Czyste Powietrze, ale wyłącznie razem z wymianą kotła i do 15 000 zł. Prowadzi je fundusz wojewódzki w we Wrocławiu.
Poza programami krajowymi działa ulga termomodernizacyjna. Kwotę wpisujesz do PIT za rok, w którym poniosłeś wydatek. Wydatek pokryty dotacją nie wchodzi do odliczenia, więc obie ścieżki liczy się razem.
Zanim podpiszesz umowę, sprawdź warunki przyłączenia i moc umowną. Granicą jest 3,68 kW mocy wyjściowej falownika, a nie moc modułów: przy większej mocy potrzebne są trzy fazy. Więcej liczb znajdziesz w tekście o produkcji z instalacji.