Ile prądu da instalacja w Kętrzynie
Kilowat paneli daje tu 1025 kWh w roku, licząc według bazy PVGIS dla tego punktu i nachylenia 40 stopni. Od tej liczby zaczyna się każde wyliczenie wielkości instalacji.
| Moc instalacji | Rocznie | Czerwiec | Grudzień |
|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 075 kWh | 401 kWh | 61 kWh |
| 5 kWp | 5 125 kWh | 669 kWh | 101 kWh |
| 8 kWp | 8 200 kWh | 1 070 kWh | 162 kWh |
| 10 kWp | 10 250 kWh | 1 338 kWh | 202 kWh |
Typowa domowa instalacja 5 kWp wyprodukuje tu w roku około 5 125 kWh. Tyle zużywa przeciętny dom jednorodzinny z pompą ciepła i bez samochodu elektrycznego.
Uzysk bierze się z nasłonecznienia, a to wynosi 1 271 kWh na metr kwadratowy rocznie przy optymalnym nachyleniu. Do licznika trafia około 81 procent tej energii. Resztę zjadają straty temperaturowe modułów latem, sprawność falownika i opory przewodów, a nie zabrudzenie paneli, którym zwykle tłumaczy się każdy niedobór.
Produkcja miesiąc po miesiącu
| Miesiąc | Z 1 kWp | Instalacja 5 kWp |
|---|---|---|
| Styczeń | 27,3 kWh | 137 kWh |
| Luty | 48,9 kWh | 245 kWh |
| Marzec | 88 kWh | 440 kWh |
| Kwiecień | 120,2 kWh | 601 kWh |
| Maj | 135,2 kWh | 676 kWh |
| Czerwiec | 133,8 kWh | 669 kWh |
| Lipiec | 131,4 kWh | 657 kWh |
| Sierpień | 121,3 kWh | 607 kWh |
| Wrzesień | 103,2 kWh | 516 kWh |
| Październik | 67,8 kWh | 339 kWh |
| Listopad | 27,7 kWh | 139 kWh |
| Grudzień | 20,2 kWh | 101 kWh |
Rozkład jest nierówny: 133,8 kWh z kilowata w czerwcu kontra 20,2 kWh w grudniu. Cały grudzień odpowiada za 2 procent produkcji w roku.
Stąd bierze się podstawowa zasada rozliczeń: produkcja i zużycie nie spotykają się w czasie. Latem sprzedajesz nadwyżkę po cenie rynkowej, zimą kupujesz brakującą energię po cenie sprzedawcy. Dlatego przesunięcie prania i grzania wody na godziny słoneczne opłaca się bardziej niż powiększanie instalacji.
Jak dobrać moc instalacji do swojego zużycia
Policz to od rachunku, nie od powierzchni dachu. Przy zużyciu 4000 kWh rocznie i uzysku 1025 kWh z kilowata potrzebujesz około 3,9 kWp. Przy 6000 kWh rocznie wychodzi około 5,9 kWp.
Rozliczenie premiuje zużycie na bieżąco, nie sam bilans w skali roku. Bez sterowania odbiornikami na miejscu zużywa się od 25 do 33 procent produkcji. Każdy punkt procentowy powyżej tego poziomu jest wart więcej niż dołożony kilowat mocy.
Pompa ciepła zmienia rachunek: trzeba ją policzyć razem z instalacją. Przy 11 600 kWh ciepła rocznie i współczynniku 3,5 pompa zużyje około 3 300 kWh prądu. W praktyce dokłada to do instalacji około 3,2 kWp.
Co poza mocą decyduje o produkcji
Optymalne nachylenie dla tej szerokości geograficznej to 40 stopni. Standardowa połać wypada blisko tej wartości, więc konstrukcja korygująca kąt rzadko ma sens. Konstrukcja podnosząca panele to koszt uzasadniony wyłącznie na płaskim podłożu.
Ważniejsze od samego kąta jest zacienienie. Komin, antena albo sąsiednie drzewo wpływają na więcej modułów, niż przykrywają. W takich warunkach warto policzyć wariant z optymalizatorami mocy.
Kierunek połaci ma mniejsze znaczenie, niż się zwykle sądzi: 30 stopni w bok to strata rzędu kilku procent. To znaczy, że układ wschód-zachód też się broni. Zmienia za to rozkład w ciągu dnia: zamiast jednego szczytu w południe masz dwa łagodniejsze.
Po ilu latach zwróci się instalacja w Kętrzynie
Weźmy najczęstszy przypadek: 5 kWp za około 26 250 zł z montażem, 5 125 kWh rocznie w tutejszych warunkach. Z tego 1 538 kWh zużyjesz na bieżąco, a 3 588 kWh pójdzie do sieci. Obie pozycje razem to około 2 570 zł rocznie, co daje zwrot po 10,2 roku.
| Moc instalacji | Produkcja rocznie | Koszt z montażem | Oszczędność rocznie | Oszczędność w 10 lat |
|---|---|---|---|---|
| 3 kWp | 3 075 kWh | 15 750 zł | 1 540 zł | 15 400 zł |
| 5 kWp | 5 125 kWh | 26 250 zł | 2 570 zł | 25 700 zł |
| 8 kWp | 8 200 kWh | 42 000 zł | 4 110 zł | 41 100 zł |
| 10 kWp | 10 250 kWh | 52 500 zł | 5 140 zł | 51 400 zł |
Rachunek stoi na wartościach z konfiguracji serwisu: 30 procent autokonsumpcji, 1,04 zł/kWh za prąd z sieci, 0,27 zł/kWh za energię oddaną i 5 250 zł za kilowat instalacji. Różnica wobec kalkulator opłacalności jest jedna: tu uzysk pochodzi z bazy dla tych współrzędnych, a nie z uśrednionego 1000 kWh z kilowata.
W tabeli brakuje okresu zwrotu osobno dla każdej mocy i brakuje go celowo: byłby wszędzie taki sam, bo koszt i oszczędność zmieniają się w tym samym tempie. Tym, co go realnie zmienia, jest udział prądu zużytego na miejscu. Prąd zużyty na miejscu oszczędza pełną stawkę, oddany do sieci tylko jej ułamek: przy 50 procentach autokonsumpcji zamiast 30 ta sama instalacja zwraca się po 7,8 roku. Najprościej podnieść ją stałym odbiornikiem dziennym: pompą ciepła, bojlerem albo autem. Roczne zużycie pompy dla tego klimatu podajemy na stronie o pompie ciepła.
Rachunek zmienia jeszcze ulga termomodernizacyjna, odliczana od dochodu w rocznym PIT. W pierwszym progu skali koszt netto to około 23 100 zł, w drugim 17 850 zł. Daje to zwrot po 9 lat w pierwszym progu i po 6,9 roku w drugim. Jak to rozliczyć, opisujemy w poradniku o uldze termomodernizacyjnej.
Prosty okres zwrotu pomija kilka czynników działających w obie strony. Pominięta jest degradacja paneli, koszt wymiany falownika w połowie okresu życia instalacji i zmienność stawki za energię oddaną do sieci. W drugą stronę działa wzrost cen prądu: każda podwyżka skraca zwrot, bo zwiększa wartość energii zużytej na miejscu.
Formalności i dofinansowanie
Domowa instalacja mieści się w progu 50 kW, czyli w definicji mikroinstalacji, i nie wymaga pozwolenia na budowę. Za zgłoszenie przyłączenia i nowy licznik nie płacisz. Program dla samych paneli obecnie nie działa, bo Mój Prąd zamknięto we wrześniu 2025 i nie ma następcy w tej formule. Jedyna ścieżka dotacyjna dla paneli to Czyste Powietrze przy okazji wymiany źródła ciepła, z limitem 15 000 zł. Wnioski przyjmuje fundusz w Olsztynie.
Poza programami krajowymi działa ulga termomodernizacyjna. Odliczasz ją od dochodu w rocznym zeznaniu. Tej samej faktury nie rozliczysz dwa razy, dlatego warto policzyć oba warianty naraz.
Warto zacząć od sprawdzenia, jakie przyłącze ma budynek. Jednofazowy falownik kończy się na 3,68 kW mocy oddawanej do sieci, co wynika z ograniczenia asymetrii u operatora. Osobno policzyliśmy to w poradniku o produkcji instalacji fotowoltaicznej.