Lato w Janowie Lubelskim w liczbach
Dni upalnych, czyli z temperaturą sięgającą 30 stopni, jest tu średnio 6 w roku. Do tego 3 noce tropikalne, czyli takich, w których nie ma czym oddychać bez chłodzenia. Sumarycznie 317 godzin powyżej 25 stopni i 29 godzin powyżej trzydziestki. Najgorętszy dzień typowego roku ma 32,1 stopnia, a rekord sięga 33,9 stopnia.
| Miesiąc | Średnia temperatura | Kiedy chłodzi |
|---|---|---|
| Maj | 13,9 stopnia | sporadycznie |
| Czerwiec | 18,9 stopnia | pełny sezon chłodzenia |
| Lipiec | 20,1 stopnia | pełny sezon chłodzenia |
| Sierpień | 20,2 stopnia | pełny sezon chłodzenia |
| Wrzesień | 15,2 stopnia | pojedyncze upalne dni |
To profil typowy dla większości kraju. Kilka dni naprawdę upalnych i kilkanaście ciepłych. Największą różnicę robi tu poprawny montaż, a nie parametry z etykiety.
Ile kilowatów chłodu potrzebujesz
Praktyczna reguła to 80 do 100 W mocy chłodniczej na metr kwadratowy. Sypialnia 20 m2 to około 2 kW, salon 35 m2 około 3,2 kW, a cały dom 150 m2 około 13,5 kW.
Przeszklenia od południa i zachodu podnoszą zapotrzebowanie. To samo dotyczy poddasza, gdzie dach nagrzewa się przez cały dzień. Dobór z prostej tabeli metrażu kończy się wtedy urządzeniem, które chodzi cały czas i nie schładza.
Nadmiar mocy nie jest bezpieczny dla komfortu. Za duży klimatyzator schładza powietrze zbyt szybko, przez co pracuje krótkimi cyklami i gorzej osusza. Lepiej policzyć zapotrzebowanie pomieszczenia niż kupować z zapasem na wszelki wypadek.
Koszt prądu w sezonie
Miarą sezonu jest suma stopniodni chłodzenia. Tutaj jest ich 305. Przekłada się to na około 1 830 kWh chłodu dla domu 150 m2. Liczymy tym samym współczynnikiem strat budynku co zimowe zapotrzebowanie, około 250 W na każdy stopień różnicy, bo to ta sama przegroda. Poza rachunkiem zostają zyski słoneczne i ciepło od urządzeń, dlatego przy dużych oknach na południe trzeba liczyć się z wyższym wynikiem.
Przy sezonowym współczynniku 7 wychodzi z tego około 260 kWh prądu. Rachunek za samo chłodzenie zamyka się w okolicach 270 zł rocznie. Dla porównania sezon grzewczy w tym samym budynku to około 3 200 zł, 11,9 razy tyle. Liczone dla najtańszego wariantu ogrzewania z zestawienia na stronie o pompie ciepła, przy kotle na paliwo różnica jest jeszcze większa.
Rachunek rośnie, gdy chłodzisz cały dom zamiast dwóch pomieszczeń. Różnica między 24 a 20 stopniami widać na fakturze wyraźniej niż klasa urządzenia. Praca w trybie ciągłym przy otwartych oknach potrafi podwoić zużycie.
Klimatyzacja zasilana z własnej fotowoltaiki
Ze wszystkich domowych urządzeń to właśnie chłodzenie pokrywa się w czasie ze szczytem produkcji z dachu. Instalacja 5 kWp daje tu od czerwca do sierpnia około 1 927 kWh. Klimatyzacja całego domu potrzebuje w sezonie około 260 kWh, czyli 13 procent tej produkcji.
To znaczy, że przy własnej instalacji chłodzenie w praktyce nic nie kosztuje. Co ważniejsze, chłodzenie podnosi autokonsumpcję, a to ona decyduje o opłacalności paneli. Energia zużyta na miejscu jest warta mniej więcej cztery razy tyle co oddana do sieci, więc klimatyzacja skraca okres zwrotu z fotowoltaiki w tym mieście.
Bilans roczny to jedno, a pokrycie w konkretnej godzinie drugie. Nocy tropikalnych jest tu 3, a wtedy chłodzenie pobiera prąd z sieci, bo dach śpi. Godzinowe pokrycie jest niższe od rocznego, ale i tak żaden inny domowy odbiornik nie zbliża się do tego wyniku.
Split jako ogrzewanie w miesiącach przejściowych
Ten sam split potrafi grzać. Skoro sezon grzewczy trwa tu 209 dni, taka funkcja pracuje dłużej niż samo chłodzenie. Przy temperaturach dodatnich i lekkim mrozie urządzenie pracuje jak mała pompa ciepła powietrze-powietrze.
Problem zaczyna się poniżej zera. Godzin poniżej zera jest tu 1 249 godzin, przy typowym minimum -14,9 stopnia. Na te dni trzeba mieć kocioł, pompę powietrze-woda albo grzałki. Split nie zastąpi kotła, ale skutecznie skraca czas jego pracy.
Zapotrzebowanie budynku i roczne zużycie prądu liczymy osobno przy pompie ciepła.
Sezon chłodzenia w Janowie Lubelskim miesiąc po miesiącu
Rok zamyka się średnią 9,7 stopnia, ze szczytem w sierpień, gdy średnia sięga 20,2 stopnia. Amplituda roczna sięga 21,5 stopnia. To wysoka wartość jak na Polskę i typowa dla kontynentalnego wschodu kraju: lato wchodzi tu szybko i mocno, a przejście z wiosny w upał trwa krótko.
Powyżej progu 18 stopni średniej miesięcznej wychodzi czerwiec, lipiec i sierpień. Sama średnia to za mało, żeby ocenić potrzebę chłodzenia: liczy się rozkład w ciągu doby. Stąd druga miara: 317 godzin powyżej 25 stopni i 29 godzin powyżej 30 w skali roku.
Kto może zamontować i co potem
Bez certyfikatu F-gazowego nikt nie ma prawa napełnić układu czynnikiem. Elewacja budynku wielorodzinnego to część wspólna, więc decyduje wspólnota. Obiekt wpisany do rejestru wymaga dodatkowo zgody konserwatora zabytków.
Serwis jest prosty: filtry regularnie, reszta raz w roku. Przez 3 noce tropikalne w roku chłodzenie działa także po zmroku. Warto więc z góry sprawdzić poziom hałasu jednostki zewnętrznej i jej odległość od okien sypialni.
Rozwinięcie tematu jest w dziale klimatyzacja.