Dane lokalne

Pompa ciepła w Ełku: dobór mocy i koszt prądu

Moc pompy ciepła wynika z temperatury w najzimniejszych godzinach roku, a koszt sezonu z sumy stopniodni. Jedno i drugie liczymy w Ełku z 10 lat pomiarów godzinowych.

Najważniejsze liczby

W Ełku temperatura spada poniżej -11,8 stopnia przez 1 procent godzin roku, mróz trzyma 1 387 godzin, a sezon grzewczy trwa 221 dni przy 1 991 stopniodni liczonych od 12 stopni. Dom 150 m2 po termomodernizacji potrzebuje około 11 900 kWh ciepła, czyli 3 400 kWh prądu przy współczynniku 3,5.

Od jakiej temperatury zaczyna się dobór pompy

Moc urządzenia wynika z najzimniejszych godzin w roku. Próg przekraczany w dół przez 1 procent godzin wynosi -11,8 stopnia. Do tego dochodzi rekord: -24,6 stopnia, przy typowym rocznym minimum -15,8 stopnia.

Licząc 60 W na metr kwadratowy, dla 150 m2 wychodzi 9 kW mocy projektowej. Norma przyjmuje do tego od -16 stopni do -24 stopni, zależnie od strefy. To punkt odniesienia, a nie wynik projektu, bo dwa domy o tym samym metrażu potrafią różnić się dwukrotnie. Zbyt duża pompa włącza się i wyłącza częściej, przez co zużywa więcej prądu i szybciej się zużywa.

Producenci podają moc urządzenia dla punktu 7 stopni. Przy -11,8 stopnia ta sama pompa oddaje wyraźnie mniej. Oferty da się porównać dopiero wtedy, gdy każda podaje moc dla tej samej temperatury zewnętrznej.

Roczne zużycie: ciepło i prąd

Mnożąc współczynnik strat przez 1 991 stopniodni liczonych od 12 stopni, dostajemy dla domu 150 m2 po termomodernizacji około 11 900 kWh ciepła rocznie. W przeliczeniu na prąd, przy współczynniku 3,5, daje to około 3 400 kWh rocznie.

Wersja bez izolacji to już około 27 200 kWh ciepła i 7 800 kWh prądu, licząc jej dłuższy sezon od progu 15 stopni. Za ten rozrzut odpowiada stan budynku, nie klasa sprzętu. Dlatego ocieplenie robi się przed doborem pompy, a nie po.

Średnia temperatura w Ełku w kolejnych miesiącach, od -2 stopnie w najzimniejszym do 19,2 stopnia w najcieplejszym.-2stylutmarkwimajcze19lipsiewrzpaźlisgru
Temperatura w Ełku, dwanaście średnich miesięcznych
Zapotrzebowanie domu 150 m2 po termomodernizacji na ciepło, miesiąc po miesiącu w Ełku.
MiesiącŚrednia temperaturaCiepło
Styczeń-2 stopnie2 740 kWh
Luty-0,4 stopnia2 190 kWh
Marzec2,9 stopnia1 780 kWh
Kwiecień7,7 stopnia810 kWh
Maj13 stopni0 kWh
Czerwiec18 stopni0 kWh
Lipiec19 stopni0 kWh
Sierpień19,2 stopnia0 kWh
Wrzesień14,5 stopnia0 kWh
Październik8,9 stopnia610 kWh
Listopad4 stopnie1 520 kWh
Grudzień0,5 stopnia2 250 kWh

Liczby dotyczą samego ogrzewania. Ciepła woda użytkowa dokłada zwykle jedną piątą rocznego zapotrzebowania, a wentylacja mechaniczna bez odzysku potrafi dołożyć drugie tyle.

Mróz, odszranianie i punkt biwalentny

Sezon trwa 221 dni, z czego 1 387 godzin przypada na temperatury ujemne. Odszranianie pojawia się głównie przy temperaturach około zera i dużej wilgotności. Każdy taki cykl zabiera część ciepła, które właśnie wyprodukowano.

Warunki są łagodne, więc drugie źródło włącza się sporadycznie. Wsparcie potrzebne jest przez pojedyncze doby w sezonie. To pozycja, której nie widać w skali roku.

Największy wpływ na rachunek ma jednak temperatura zasilania instalacji. Obniżenie parametru instalacji o kilka stopni widać w rachunku od razu. Sprzęt się nie zmienia, zmienia się tylko instalacja.

Kiedy pompa ciepła w Ełku się nie opłaca

Trzy sytuacje powtarzają się najczęściej. Dom bez ocieplenia z grzejnikami wysokotemperaturowymi wymusza wysokie parametry pracy i psuje efektywność. Praca przerywana odbiera pompie to, co daje jej przewagę. W ciasnej zabudowie problemem bywa sam montaż jednostki zewnętrznej i hałas dla sąsiada.

Rozwiązaniem bywa rozłożenie inwestycji: przegrody i grzejniki teraz, źródło ciepła za rok albo dwa. Przy lokalnych 2 723 stopniodni liczonych od 15 stopni ocieplenie pracuje na siebie szybciej niż na zachodzie Polski.

Rachunek wobec gazu policzyliśmy osobno: pompa ciepła czy gaz. O samym doborze mocy piszemy w poradniku jak dobrać moc pompy ciepła.

Pompa ciepła i fotowoltaika: jaka moc instalacji

Roczne zużycie pompy to tutaj około 3 400 kWh, przy uzysku 1012 kWh z jednego kilowata mocy. Wychodzi z tego około 3,5 kWp na samą pompę. Reszta domu zużywa poza tym zwykle 2 do 3 tysięcy kilowatogodzin w roku i to trzeba doliczyć.

To jest jednak bilans roczny, a nie samowystarczalność. W grudniu taka instalacja wyprodukuje około 71 kWh, przy zużyciu pompy liczonym w setkach kilowatogodzin miesięcznie. Latem nadwyżka idzie do sieci i wraca zimą po znacznie niższej wycenie, więc net-billing zjada część tej korzyści.

Produkcję miesiąc po miesiącu i rachunek opłacalności pokazujemy przy fotowoltaice. Obie inwestycje liczy się więc łącznie, bo pompa poprawia rachunek paneli, a panele obniżają koszt pracy pompy.

Dofinansowanie do pompy ciepła w Ełku

Wnioski z Czystego Powietrza dla Ełku rozpatruje fundusz wojewódzki w Olsztynie. Formularz jest w Generatorze Wniosków o Dofinansowanie i w serwisie gov.pl. W nowym domu ścieżką jest Moje Ciepło, rozliczane z NFOŚiGW: do 7 000 zł na pompę powietrzną i do 21 000 zł na gruntową, z naborem do 26 lutego 2027 roku. Na pompę powietrze-woda o podwyższonej klasie efektywności Czyste Powietrze daje 14 080, 24 640 albo 35 200 zł, zależnie od poziomu dofinansowania.

Terminy i wymagania dla całego regionu zebraliśmy na stronie województwa warmińsko-mazurskiego.

Zanim zamówisz urządzenie, sprawdź, od kiedy program uznaje koszty. Lista zielonych urządzeń i materiałów decyduje o tym, czy konkretny model dostanie dofinansowanie. Przy najwyższym poziomie dofinansowania dochodzą dodatkowe warunki dla budynku.

Ile kosztuje sezon grzewczy w Ełku

Najtaniej wychodzi tu pompa ciepła powietrze-woda: około 3 500 zł za sezon. Najdroższa opcja z tego zestawienia, grzałka elektryczna, kosztuje około 12 400 zł, czyli 3,5 razy więcej. Różnica bierze się z ceny energii i ze sprawności urządzenia, a nie z klimatu w Ełku.

Roczny koszt ogrzania domu 150 m2 po termomodernizacji w Ełku, przy zapotrzebowaniu 11 900 kWh ciepła.
Źródło ciepłaKoszt sezonuCena ciepłaZałożenia
Pompa ciepła powietrze-woda3 500 zł0,3 zł/kWh ciepłaprąd 1,04 zł/kWh, współczynnik sezonowy 3,5
Kocioł na ekogroszek4 100 zł0,35 zł/kWh ciepłaekogroszek 1 400 zł za tonę, 6 950 kWh z tony, sprawność 58 procent
Kocioł gazowy kondensacyjny5 000 zł0,42 zł/kWh ciepłagaz 0,4 zł/kWh, sprawność 95 procent
Kocioł na pellet5 900 zł0,5 zł/kWh ciepłapellet 2 184 zł za tonę, 4 900 kWh z tony, sprawność 90 procent
Grzałka elektryczna12 400 zł1,04 zł/kWh ciepłaprąd 1,04 zł/kWh, bez przetwarzania energii

Ceny paliw i prądu pochodzą z tego samego zestawu, z którego liczą kalkulatory w serwisie, stan od stycznia 2026 do października 2026. To wartości orientacyjne: własną taryfę i cenę opału trzeba sprawdzić u swojego dostawcy. Liczby dotyczą samego ogrzewania budynku 150 m2, bez ciepłej wody użytkowej. Policz to dla swojego domu. Kalkulator liczy prościej, z mocy budynku i strefy klimatycznej, więc dla tego samego domu może pokazać inny wynik niż ta tabela, policzona z temperatur w tym mieście.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka temperatura projektowa w Ełku?
Do doboru mocy służy temperatura projektowa z normy PN-EN 12831, która dzieli Polskę na pięć stref: -16 stopni, -18, -20, -22 i -24 stopnie. Nasze dane pokazują co innego, czyli jak często robi się tak zimno naprawdę: z serii 10 lat danych godzinowych poniżej -11,8 stopnia schodzi 1 procent godzin roku, typowe roczne minimum to -15,8 stopnia, a rekord -24,6 stopnia.
Ile prądu zużywa pompa ciepła w Ełku?
Dla domu 150 m2 po termomodernizacji wychodzi około 11 900 kWh ciepła rocznie, czyli przy sezonowym współczynniku 3,5 około 3 400 kWh prądu. Dom bez ocieplenia to około 7 800 kWh prądu.
Jaką moc pompy ciepła w Ełku?
Dla domu 150 m2 po termomodernizacji projektowa moc wychodzi około 9 kW, licząc 60 W na metr kwadratowy przy temperaturze projektowej -16 stopni z normy PN-EN 12831. To wartość orientacyjna: podstawą doboru są obliczenia strat ciepła dla konkretnego budynku.
Czy pompa ciepła poradzi sobie zimą w Ełku?
Mróz trzyma tu 1 387 godzin w roku przy sezonie grzewczym 221 dni. Pompa powietrzna pracuje w takich warunkach normalnie, pod warunkiem poprawnie ustawionego punktu biwalentnego i sprawnej grzałki jako drugiego źródła.
Gdzie złożyć wniosek o dotację do pompy ciepła w Ełku?
Czyste Powietrze prowadzi fundusz wojewódzki w Olsztynie, a wniosek wypełnia się w Generatorze Wniosków o Dofinansowanie albo przez gov.pl. Dla nowych domów działa Moje Ciepło z NFOŚiGW, z naborem do 26 lutego 2027 roku.

Źródła danych

  1. PVGIS, Photovoltaic Geographical Information System (Komisja Europejska, JRC) , uzysk z 1 kWp i optymalny kąt dla współrzędnych miejsca, baza PVGIS-SARAH3 (JRC), 2005-2023
  2. PVGIS, godzinowe serie ERA5 , temperatury, stopniodni i długość sezonu policzone z serii PVGIS seriescalc (ERA5), 2014-2023
  3. Uchwały antysmogowe w Polsce, Polski Alarm Smogowy , terminy wymiany kotłów dla województwa warmińsko-mazurskiego
  4. Czyste Powietrze, lista wojewódzkich funduszy , fundusz przyjmujący wnioski: Olsztyn

Poradniki, które rozwijają temat