Dane lokalne

Pompa ciepła w Augustowie: 2 768 stopniodni i co z tego wynika

Moc pompy ciepła wynika z temperatury w najzimniejszych godzinach roku, a koszt sezonu z sumy stopniodni. Jedno i drugie liczymy w Augustowie z 10 lat pomiarów godzinowych.

Najważniejsze liczby

W Augustowie temperatura spada poniżej -12,4 stopnia przez 1 procent godzin roku, mróz trzyma 1 450 godzin, a sezon grzewczy trwa 223 dni przy 2 033 stopniodni liczonych od 12 stopni. Dom 150 m2 po termomodernizacji potrzebuje około 12 200 kWh ciepła, czyli 3 500 kWh prądu przy współczynniku 3,5.

Od jakiej temperatury zaczyna się dobór pompy

Punktem odniesienia są warunki skrajne, a nie przeciętne. W serii 10 lat danych poniżej -12,4 stopnia schodzi tu tylko 1 procent godzin roku. Do tego dochodzi rekord: -26 stopni, przy typowym rocznym minimum -16,5 stopnia.

Licząc 60 W na metr kwadratowy, dla 150 m2 wychodzi 9 kW mocy projektowej. Norma przyjmuje do tego od -16 stopni do -24 stopni, zależnie od strefy. To punkt odniesienia, a nie wynik projektu, bo dwa domy o tym samym metrażu potrafią różnić się dwukrotnie. Dobór na oko kończy się przewymiarowaniem i taktowaniem sprężarki.

Liczba z okładki karty katalogowej dotyczy 7 stopni na zewnątrz. W warunkach projektowych realna moc spada o kilkanaście do kilkudziesięciu procent. Porównuj urządzenia po tabeli mocy przy tej samej temperaturze, nie po nagłówku.

Co wychodzi na rachunku

Dla lokalnych 2 033 stopniodni liczonych od 12 stopni wychodzi około 12 200 kWh ciepła rocznie na dom 150 m2. Przy sezonowym współczynniku 3,5 pompa zużyje na to około 3 500 kWh prądu.

Bez ocieplenia rachunek rośnie do około 27 700 kWh ciepła, czyli 7 900 kWh prądu. Rozstrzyga tu ocieplenie, bo ta sama pompa w dwóch domach da dwa różne rachunki. Dlatego ocieplenie robi się przed doborem pompy, a nie po.

Średnia temperatura w Augustowie w kolejnych miesiącach, od -2,2 stopnia w najzimniejszym do 19,2 stopnia w najcieplejszym.-2,2stylutmarkwimajcze19,1lipsiewrzpaźlisgru
Przebieg roku w Augustowie, średnie miesięczne w stopniach
Zapotrzebowanie domu 150 m2 po termomodernizacji na ciepło, miesiąc po miesiącu w Augustowie.
MiesiącŚrednia temperaturaCiepło
Styczeń-2,2 stopnia2 800 kWh
Luty-0,5 stopnia2 230 kWh
Marzec2,8 stopnia1 810 kWh
Kwiecień7,6 stopnia840 kWh
Maj13 stopni0 kWh
Czerwiec18 stopni0 kWh
Lipiec19,1 stopnia0 kWh
Sierpień19,2 stopnia0 kWh
Wrzesień14,3 stopnia0 kWh
Październik8,7 stopnia650 kWh
Listopad3,8 stopnia1 560 kWh
Grudzień0,3 stopnia2 310 kWh

Liczby dotyczą samego ogrzewania. Ciepła woda użytkowa dokłada zwykle jedną piątą rocznego zapotrzebowania, a wentylacja mechaniczna bez odzysku potrafi dołożyć drugie tyle.

Zima w praktyce: odszranianie i grzałka

Sezon trwa 223 dni, z czego 1 450 godzin przypada na temperatury ujemne. Odszranianie pojawia się głównie przy temperaturach około zera i dużej wilgotności. To bezpośrednio przekłada się na udział grzałki w rachunku.

W tych warunkach punkt przełączenia na drugie źródło ma realne znaczenie. Grzałka albo kocioł muszą być gotowe do pracy przez kilkadziesiąt godzin w sezonie. Monoenergetyczny układ z grzałką jest standardem, nie oznaką gorszego sprzętu.

Ważniejsza od klimatu jest temperatura wody w instalacji. Ogrzewanie podłogowe pracujące na 35 stopniach daje wyraźnie wyższy współczynnik sezonowy niż grzejniki zasilane wodą o 55 stopniach. Mowa o identycznym urządzeniu w identycznym budynku.

W jakich domach pompa ciepła zawodzi

Trzy sytuacje powtarzają się najczęściej. Brak ocieplenia i grzejniki wymagające gorącej wody dają najgorszy z możliwych układów. Budynek używany sezonowo nie wykorzysta zalet pracy ciągłej. Czasem barierą jest po prostu brak miejsca na agregat w wymaganej odległości od okien.

Sensowna droga to najpierw obniżyć zapotrzebowanie, potem dobrać do niego urządzenie. Przy lokalnych 2 768 stopniodni liczonych od 15 stopni ocieplenie pracuje na siebie szybciej niż na zachodzie Polski.

Porównanie kosztów z gazem rozkładamy w poradniku pompa ciepła czy gaz. O samym doborze mocy piszemy w poradniku jak dobrać moc pompy ciepła.

Ile paneli, żeby zasilić pompę ciepła

Pompa w domu po termomodernizacji zużyje tu około 3 500 kWh prądu rocznie, a kilowat paneli daje 996 kWh. Do zbilansowania samej pompy potrzeba więc około 3,5 kWp. Osobno liczy się zużycie bytowe, przeciętnie 2 do 3 tysięcy kilowatogodzin rocznie.

Taka instalacja bilansuje pompę na papierze, ale nie zasila jej na bieżąco. Pompa bierze najwięcej w grudniu i styczniu, a wtedy instalacja 3,5 kWp daje ledwie około 69 kWh miesięcznie. Latem nadwyżka idzie do sieci i wraca zimą po znacznie niższej wycenie, więc net-billing zjada część tej korzyści.

Pełne wyliczenie produkcji i zwrotu z instalacji jest na stronie o fotowoltaice. Obie inwestycje liczy się więc łącznie, bo pompa poprawia rachunek paneli, a panele obniżają koszt pracy pompy.

Dofinansowanie do pompy ciepła w Augustowie

Dofinansowaniem zajmuje się Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska w Białymstoku. Wniosek podpisuje się profilem zaufanym, a bez niego można złożyć podpisany wydruk z generatora. Dla budynków nowo budowanych działa osobny program Moje Ciepło, który zwraca do 30 procent kosztu pompy, do 7 000 albo 21 000 zł. Na pompę powietrze-woda o podwyższonej klasie efektywności Czyste Powietrze daje 14 080, 24 640 albo 35 200 zł, zależnie od poziomu dofinansowania.

Przepisy i terminy wspólne dla regionu są na stronie województwa podlaskiego.

Kolejność ma znaczenie: część kosztów kwalifikuje się dopiero od dnia złożenia wniosku. Lista zielonych urządzeń i materiałów decyduje o tym, czy konkretny model dostanie dofinansowanie. Przy najwyższym poziomie dofinansowania dochodzą dodatkowe warunki dla budynku.

Ile kosztuje sezon grzewczy w Augustowie

Najtaniej wychodzi tu pompa ciepła powietrze-woda: około 3 600 zł za sezon. Najdroższa opcja z tego zestawienia, grzałka elektryczna, kosztuje około 12 700 zł, czyli 3,5 razy więcej. Różnica bierze się z ceny energii i ze sprawności urządzenia, a nie z klimatu w Augustowie.

Roczny koszt ogrzania domu 150 m2 po termomodernizacji w Augustowie, przy zapotrzebowaniu 12 200 kWh ciepła.
Źródło ciepłaKoszt sezonuCena ciepłaZałożenia
Pompa ciepła powietrze-woda3 600 zł0,3 zł/kWh ciepłaprąd 1,04 zł/kWh, współczynnik sezonowy 3,5
Kocioł na ekogroszek4 200 zł0,35 zł/kWh ciepłaekogroszek 1 400 zł za tonę, 6 950 kWh z tony, sprawność 58 procent
Kocioł gazowy kondensacyjny5 100 zł0,42 zł/kWh ciepłagaz 0,4 zł/kWh, sprawność 95 procent
Kocioł na pellet6 000 zł0,5 zł/kWh ciepłapellet 2 184 zł za tonę, 4 900 kWh z tony, sprawność 90 procent
Grzałka elektryczna12 700 zł1,04 zł/kWh ciepłaprąd 1,04 zł/kWh, bez przetwarzania energii

Ceny paliw i prądu pochodzą z tego samego zestawu, z którego liczą kalkulatory w serwisie, stan od stycznia 2026 do października 2026. To wartości orientacyjne: własną taryfę i cenę opału trzeba sprawdzić u swojego dostawcy. Liczby dotyczą samego ogrzewania budynku 150 m2, bez ciepłej wody użytkowej. Policz to dla swojego domu. Kalkulator liczy prościej, z mocy budynku i strefy klimatycznej, więc dla tego samego domu może pokazać inny wynik niż ta tabela, policzona z temperatur w tym mieście.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka temperatura projektowa w Augustowie?
Do doboru mocy służy temperatura projektowa z normy PN-EN 12831, która dzieli Polskę na pięć stref: -16 stopni, -18, -20, -22 i -24 stopnie. Nasze dane pokazują co innego, czyli jak często robi się tak zimno naprawdę: z serii 10 lat danych godzinowych poniżej -12,4 stopnia schodzi 1 procent godzin roku, typowe roczne minimum to -16,5 stopnia, a rekord -26 stopni.
Ile prądu zużywa pompa ciepła w Augustowie?
Dla domu 150 m2 po termomodernizacji wychodzi około 12 200 kWh ciepła rocznie, czyli przy sezonowym współczynniku 3,5 około 3 500 kWh prądu. Dom bez ocieplenia to około 7 900 kWh prądu.
Jaką moc pompy ciepła w Augustowie?
Dla domu 150 m2 po termomodernizacji projektowa moc wychodzi około 9 kW, licząc 60 W na metr kwadratowy przy temperaturze projektowej -16 stopni z normy PN-EN 12831. To wartość orientacyjna: podstawą doboru są obliczenia strat ciepła dla konkretnego budynku.
Czy pompa ciepła poradzi sobie zimą w Augustowie?
Mróz trzyma tu 1 450 godzin w roku przy sezonie grzewczym 223 dni. Pompa powietrzna pracuje w takich warunkach normalnie, pod warunkiem poprawnie ustawionego punktu biwalentnego i sprawnej grzałki jako drugiego źródła.
Gdzie złożyć wniosek o dotację do pompy ciepła w Augustowie?
Czyste Powietrze prowadzi fundusz wojewódzki w Białymstoku, a wniosek wypełnia się w Generatorze Wniosków o Dofinansowanie albo przez gov.pl. Dla nowych domów działa Moje Ciepło z NFOŚiGW, z naborem do 26 lutego 2027 roku.

Źródła danych

  1. PVGIS, Photovoltaic Geographical Information System (Komisja Europejska, JRC) , uzysk z 1 kWp i optymalny kąt dla współrzędnych miejsca, baza PVGIS-SARAH3 (JRC), 2005-2023
  2. PVGIS, godzinowe serie ERA5 , temperatury, stopniodni i długość sezonu policzone z serii PVGIS seriescalc (ERA5), 2014-2023
  3. Uchwały antysmogowe w Polsce, Polski Alarm Smogowy , terminy wymiany kotłów dla województwa podlaskiego
  4. Czyste Powietrze, lista wojewódzkich funduszy , fundusz przyjmujący wnioski: Białystok

Poradniki, które rozwijają temat